Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын эрх зүйн байдлын тухай хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай

2023 оны 12 дугаар Улаанбаатар

сарын 07-ны өдөр хот

1 дүгээр зүйл.Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын эрх

зүйн байдлын тухай хуулийн 22 дугаар зүйлд доор дурдсан агуулгатай 22.1.13, 22.1.14 дэх заалт нэмсүгэй:

“22.1.13.харьяалах нутаг дэвсгэрийн замын

хөдөлгөөнд ачааны, түгээлт, хүргэлтийн үйлчилгээний автомашиныг хязгаарлалттайгаар оролцуулах, дэмжлэг үзүүлэх журам батлах;

22.1.14.хотын нийтийн аж ахуйн үйлчилгээ үзүүлэх, түүнд

хяналт тавих журам батлах.”

2 дугаар зүйл.Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын эрх зүйн

байдлын тухай хуулийн 22 дугаар зүйлийн 22.2 дахь хэсгийн “Улаанбаатар хотын Ерөнхий менежерт” гэсний дараа “, эсхүл дүүргийн Засаг даргад” гэж, 25 дугаар зүйлийн 25.1 дэх хэсгийн “Засгийн газар тогтооно.” гэсний дараа “Захирагчийн ажлын алба нь газар, хэлтэс, тасагтай байна.” гэж, 30 дугаар зүйлийн 30.4 дэх хэсгийн “авсан байна.” гэсний дараа “Дүүргийн удирдлага 14 хоногийн дотор санал өгөх бөгөөд тус хугацаанд санал ирүүлээгүй бол тусгайлан өгөх саналгүй гэж үзнэ.” гэж тус тус нэмсүгэй.

3 дугаар зүйл.Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын эрх зүйн

байдлын тухай хуулийн дараах зүйл, хэсгийг доор дурдсанаар өөрчлөн найруулсугай:

1/9 дүгээр зүйлийн 9.1 дэх хэсэг:

“9.1.Нийслэл хотын дүрэмд дараах харилцааг тусгаж болно:

9.1.1.ногоон байгууламжийн ашиглалт, хамгаалалт; 9.1.2.цэцэрлэгт хүрээлэн /парк/-ийн ашиглалт, хамгаалалт; 9.1.3.хотод тарьж ургуулж болох мод, бут, сөөг; 9.1.4.дуу, чимээний бохирдлын хяналт; 9.1.5.хүүхдийн тоглоомын талбай байгуулах, түүний

ашиглалт, тохижилт;

9.1.6.нийтийн зориулалттай эд хөрөнгийн ашиглалт,

хамгаалалт;

9.1.7.хөшөө, дурсгал, хүндэтгэлийн самбар байрлуулах; 9.1.8.хашаа, хайсны стандарт, түүнийг барих, ашиглах,

буулгах;

9.1.9.явган хүний болон дугуйн зам, талбай төлөвлөлт,

ашиглалт, хамгаалалт;

9.1.10.ашиглалтад орсон орон сууц, барилга

байгууламжийн нүүр тал /фасад/-д тавих шаардлага, өнгөний шийдэл;

9.1.11.зам дагуух барилга байгууламж, үйлчилгээ

эрхлэгчдийн гаднах орчны тохижилт, цэвэрлэгээ, үйлчилгээ;

9.1.12.барилга угсралтын үйл ажиллагаанд ашиглагдаж

байгаа тээврийн хэрэгслийн ариутгал, цэвэрлэгээ;

9.1.13.ерөнхий боловсролын сургуулийн эргүүл; 9.1.14.хотын оршин суугчийн соёл, хөршийн холбоо; 9.1.15.сургуулийн хүүхэд тээвэрлэх автобус; 9.1.16.нисгэгчгүй нисэх төхөөрөмж /дрон/ ашиглалт; 9.1.17.гудамж, талбайд олон нийтийг хамарсан арга

хэмжээг зохион байгуулах;

9.1.18.нийтийн тээврээр үйлчлүүлэх харилцаа; 9.1.19.зар сурталчилгаа, хаягжилт, гудамжны тоноглол; 9.1.20.нийтийн байрны ашиглалт, зохицуулалт; 9.1.21.алдагдсан эд зүйлсийн зохицуулалт; 9.1.22.нүхэн жорлонгийн шаардлага, ашиглалт.”

2/41 дүгээр зүйл:

“41 дүгээр зүйл.Тусгай бүсийн Захирагч

41.1.Тусгай бүсийг дагуул хотод байгуулсан тохиолдолд тусгай

бүсийн Захирагч нь тухайн дагуул хотын Захирагч байна.

41.2.Энэ хуулийн 41.1-д зааснаас бусад нутаг дэвсгэрт байгуулсан

тусгай бүсийн Захирагчийг тухайн шатны иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хуралд танилцуулснаар нийслэлийн Засаг дарга томилно.”

4 дүгээр зүйл.Монгол Улсын нийслэл Улаанбаатар хотын эрх

зүйн байдлын тухай хуулийн 6 дугаар зүйлийн 6.5 дахь хэсгийн “хүн амын” гэснийг “хүн ам, барилгажилтын” гэж, 22 дугаар зүйлийн 22.1.13 дахь заалтын дугаарыг “22.1.15” гэж, 25 дугаар зүйлийн 25.2 дахь хэсгийн “хариуцсан газартай” гэснийг “хариуцсан байгууллагатай” гэж, 38 дугаар

зүйлийн 38.1 дэх хэсгийн “дагуул хотод” гэснийг “нийслэлийн нутаг дэвсгэр, дагуул хот болон бусад орон нутагт тухайн засаг захиргааны нэгжтэй тохиролцсоны үндсэн дээр” гэж тус тус өөрчилсүгэй.

5 дугаар зүйл.Энэ хуулийг Нийслэл Улаанбаатар хотын замын

хөдөлгөөний түгжрэлийг бууруулах, гэр хорооллыг орон сууцжуулах тухай хууль хүчин төгөлдөр болсон өдрөөс эхлэн дагаж мөрдөнө.

Moehgo& Folo_ oa HeolI

᠒᠐᠒᠓ ᠣᠨ ᠤ᠋ ᠑᠒ ᠳ᠋ᠤᠭᠡᠷ ᠰᠠᠷ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠐᠗᠆ ᠤ᠋ ᠡᠳᠦᠷ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ

ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ

ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠲᠤᠬᠠᠢ

ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠳ᠋ᠤ ᠨᠡᠮᠡᠯᠲᠡ᠂ ᠥᢉᠡᠷᠡᠴᠢᠯᠡᠯᠲᠡ

ᠣᠷᠤᠭᠤᠯᠬᠤ ᠲᠤᠬᠠᠢ

᠑ ᠳ᠋ᠦᢉᠡᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ

ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠒᠒ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠳ᠋ᠦ ᠳᠣᠣᠷ ᠠ ᠳᠤᠷᠠᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠠᠭᠤᠯᠭ ᠠ ᠲᠠᠢ ᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠓᠂ ᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠔ ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᠵᠢᠭᠠᠯᠲᠠ

ᠨᠡᠮᠡᠰᠦᢉᠡᠢ:

« ᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠓᠂ᠬᠠᠷᠢᠶᠠᠯᠠᠬᠤ ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠳᠡᠪᠢᠰᢈᠡᠷ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠮ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠥᠳᠡᠯᢉᠡᢉᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ ᠠᠴᠢᠶᠠᠨ ᠤ᠋᠂

ᠲᠦᢉᠡᢉᠡᠯᠲᠡ᠂ ᢈᠥᠷᢉᠡᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠤᠶᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᠠᠤᠢᠲ᠋ᠣᠮᠠᠱᠢᠨ ᠢ᠋ ᢈᠢᠵᠠᠭᠠᠷᠯᠠᠯᠲᠠ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠷ ᠣᠷᠤᠯᠴᠠᠭᠤᠯᠬᠤ᠂ ᠳᠡᠮᠵᠢᠯᢉᠡ

ᠦᠵᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠵᠢᠷᠤᠮ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠬᠤ;

᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠔᠂ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠠᠵᠤ ᠠᠬᠤᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠦᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠡ ᠦᠵᠡᢉᠦᠯᢈᠦ᠂ ᠲᠡᢉᠦᠨ ᠳ᠋ᠦ

ᢈᠢᠨᠠᠯᠲᠠ ᠲᠠᠯᠪᠢᠬᠤ ᠵᠢᠷᠤᠮ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠬᠤ᠃»

᠒ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ

ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠒᠒ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠒᠒᠂᠒ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠶᠡᠷᠦᠩᢈᠡᠢ

ᠮᠧᠨᠧᠵᠧᠷ ᠲᠦ» ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠤ᠋ ᠳᠠᠷᠠᠭ ᠠ «᠂ ᠡᠰᠡᢈᠦᠯ ᠡ ᠳᠡᢉᠦᠷᢉᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠳᠠᠷᠤᠭ ᠠ ᠳ᠋ᠤ » ᢉᠡᠵᠦ᠂ ᠒᠕ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠒᠕᠂᠑

ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠣᠭᠲᠠᠭᠠᠨ ᠠ᠃» ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠤ᠋ ᠳᠠᠷᠠᠭ ᠠ « ᠵᠠᢈᠢᠷᠤᠭᠴᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠠᠵᠢᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠠᠯᠪᠠ ᠨᠢ

ᠭᠠᠵᠠᠷ᠂ ᢈᠡᠯᠲᠡᠰ᠂ ᠲᠠᠰᠤᠭ ᠲᠠᠢ ᠪᠠᠶᠢᠨ ᠠ᠃» ᢉᠡᠵᠦ᠂ ᠓᠐ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠓᠐᠂᠔ ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᠠᠪᠦᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠨ ᠠ᠃»

ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠤ᠋ ᠳᠠᠷᠠᠭ ᠠ « ᠳᠡᢉᠦᠷᢉᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠤᠳᠤᠷᠢᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠑᠔ ᠬᠣᠨᠤᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠳᠣᠲᠤᠷ ᠠ ᠰᠠᠨᠠᠯ ᠥᢉᢈᠦ ᠪᠦᢉᠡᠳ ᠲᠤᠰ ᠬᠤᠭᠤᠴᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ

ᠰᠠᠨᠠᠯ ᠢᠷᠡᢉᠦᠯᠦᢉᠡ ᠦᢉᠡᠢ ᠪᠦᠯ ᠲᠤᠰᠬᠠᠶᠢᠯᠠᠨ ᠥᢉᢈᠦ ᠰᠠᠨᠠᠯ ᠦᢉᠡᠢ ᢉᠡᠵᠦ ᠦᠵᠡᠨ ᠡ᠃» ᢉᠡᠵᠦ ᠲᠤᠰ ᠲᠤᠰ ᠨᠡᠮᠡᠰᠦᢉᠡᠢ᠃

᠓ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ

ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳᠠᠷᠠᠭᠠᢈᠢ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠂ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠢ᠋ ᠳᠣᠣᠷ ᠠ ᠳᠤᠷᠠᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢ᠋ᠶᠠᠷ ᠥᢉᠡᠷᠡᠴᠢᠯᠡᠨ ᠨᠠᠶᠢᠷᠠᠭᠤᠯᠰᠤᠭᠠᠢ:

᠑/᠙ ᠳ᠋ᠦᢉᠡᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠙᠂᠑ ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ:

« ᠙᠂᠑᠂ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳᠦᠷᠢᠮ ᠳ᠋ᠦ ᠳᠠᠷᠠᠭᠠᢈᠢ ᠬᠠᠷᠢᠯᠴᠠᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠲᠤᠰᠬᠠᠵᠤ ᠪᠦᠯᠤᠨ ᠠ:

᠙᠂᠑᠂᠑᠂ᠨᠣᠭᠤᠭᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠮᠵᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠬᠠᠮᠠᠭᠠᠯᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠒᠂ᠴᠡᠴᠡᠷᠯᠢᢉᠲᠦ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠯᠡᠩ /ᠫᠠᠷᠻ/᠆ ᠤ᠋ᠨ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠬᠠᠮᠠᠭᠠᠯᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠓᠂ᠬᠣᠲᠠ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠠᠷᠢᠵᠤ ᠤᠷᠭᠤᠭᠤᠯᠵᠤ ᠪᠦᠯᠬᠤ ᠮᠣᠳᠤ᠂ ᠪᠦᠲᠠ᠂ ᠰᠥᢉᠡᢉ;

᠙᠂᠑᠂᠔᠂ᠳᠠᠭᠤ᠂ ᠴᠢᠮᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᠪᠦᢈᠢᠷᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠢᠨᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠕᠂ᢈᠡᠦᢈᠡᠳ ᠦ᠋ᠨ ᠲᠣᠭᠯᠠᠭᠠᠮ ᠤ᠋ᠨ ᠲᠠᠯᠠᠪᠠᠢ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠬᠤ᠂ ᠲᠡᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠲᠣᢈᠢᠵᠢᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠖᠂ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠣᠷᠢᠭᠤᠯᠤᠯᠲᠠ ᠲᠠᠢ ᠡᠳ᠋ ᢈᠥᠷᠦᠩᢉᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠬᠠᠮᠠᠭᠠᠯᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠗᠂ᢈᠥᠰᠢᠶ ᠡ᠂ ᠳᠤᠷᠠᠰᠬᠠᠯ᠂ ᢈᠥᠨᠳᠦᠳᢈᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠰᠠᠮᠪᠠᠷ ᠠ ᠪᠠᠶᠢᠷᠢᠯᠠᠭᠤᠯᠬᠤ;

᠙᠂᠑᠂᠘᠂ᠬᠠᠰᠢᠶ ᠠ᠂ ᠬᠠᠢᠢᠰᠤ ᠢ᠋ᠢᠨ ᠰᠲ᠋ᠠᠨᠳᠠᠷᠲ᠂ ᠲᠡᢉᠦᠨ ᠢ᠋ ᠪᠠᠷᠢᠬᠤ᠂ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠬᠤ᠂ ᠪᠠᠭᠤᠯᠭᠠᠬᠤ;

᠙᠂᠑᠂᠙᠂ᠶᠠᠪᠠᠭᠠᠨ ᢈᠥᠮᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠦᠯᠤᠨ ᠳᠤᠭᠤᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠮ᠂ ᠲᠠᠯᠠᠪᠠᠢ ᠲᠥᠯᠦᠪᠯᠡᠯᠲᠡ᠂ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠬᠠᠮᠠᠭᠠᠯᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠐᠂ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ ᠳ᠋ᠤ ᠣᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠣᠷᠤᠨ ᠰᠠᠭᠤᠴᠠ᠂ ᠪᠠᠷᠢᠯᠭ ᠠ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠮᠵᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠨᠢᠭᠤᠷ ᠲᠠᠯ ᠠ /ᠹᠠᠰᠠᠳ᠋/᠆ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠠᠯᠪᠢᠬᠤ ᠱᠠᠭᠠᠷᠳᠠᠯᠭ ᠠ᠂

ᠥᠩᢉᠡ ᠢ᠋ᠢᠨ ᠰᠢᠢᠳᠦᠯ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠑᠂ᠵᠠᠮ ᠳᠠᠭᠠᠭᠤᢈᠢ ᠪᠠᠷᠢᠯᠭ ᠠ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠮᠵᠢ᠂ ᠦᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠡ ᠡᠷᢈᠢᠯᠡᢉᠴᠢᠳ ᠦ᠋ᠨ ᠭᠠᠳᠠᠨᠠᢈᠢ ᠣᠷᠴᠢᠨ ᠤ᠋ ᠲᠣᢈᠢᠵᠢᠯᠲᠠ᠂ ᠴᠡᠪᠠᠷᠯᠡᢉᠡ᠂

ᠤᠶᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠡ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠒᠂ᠪᠠᠷᠢᠯᠭ ᠠ ᠤᠭᠰᠠᠷᠠᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠦᠢᠯᠡ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠭᠳᠠᠵᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭ ᠠ ᠲᠡᢉᠡᢉᠡᠪᠦᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠡᠷᠡᢉᠰᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠠᠷᠢᠭᠤᠳᠬᠠᠯ᠂

ᠴᠡᠪᠠᠷᠯᠡᢉᠡ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠓᠂ᠶᠡᠷᠦᠩᢈᠡᠢ ᠪᠦᠯᠪᠠᠰᠤᠷᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠰᠤᠷᠭᠠᠭᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢉᠢᢉᠦᠯ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠔᠂ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠣᠷᠤᠰᠢᠨ ᠰᠠᠭᠤᠭᠴᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠣᠶᠤᠯ᠂ ᢈᠥᠷᠰᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠬᠣᠯᠪᠦᠭ ᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠕᠂ᠰᠤᠷᠭᠠᠭᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠡᠦᢈᠡᠳ ᠲᠡᢉᠡᢉᠡᠪᠦᠷᠢᠯᠡᢈᠦ ᠠᠦᠲ᠋ᠤᠪᠦᠰ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠖᠂ᠨᠢᠰᢈᠡᢉᠴᠢ ᠦᢉᠡᠢ ᠨᠢᠰᢈᠦ ᠲᠥᢈᠦᢉᠡᠷᠦᠮᠵᠢ /ᠳ᠋ᠷᠣᠨ/ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠗᠂ᠭᠤᠳᠤᠮᠵᠢ᠂ ᠲᠠᠯᠠᠪᠠᠢ ᠳ᠋ᠤ ᠣᠯᠠᠨ ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠬᠠᠮᠤᠷᠤᠭᠰᠠᠨ ᠠᠷᠭ ᠠ ᢈᠡᠮᠵᠢᠶ ᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠵᠣᢈᠢᠶᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠬᠤ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠘᠂ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠡᢉᠡᢉᠡᠪᠦᠷᠢ ᠪᠠᠷ ᠤᠶᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠬᠠᠷᠢᠯᠴᠠᠭ ᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠑᠙᠂ᠵᠠᠷ ᠰᠤᠷᠲᠠᠯᠴᠢᠯᠠᠭ ᠠ᠂ ᠬᠠᠶᠢᠭᠵᠢᠯᠳᠠ᠂ ᠭᠤᠳᠤᠮᠵᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠨᠤᠭᠯᠠᠯ;

᠙᠂᠑᠂᠒᠐᠂ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠷᠢ ᠢ᠋ᠢᠨ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠵᠣᢈᠢᠴᠠᠭᠤᠯᠤᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠒᠑᠂ᠠᠯᠳᠠᠭᠳᠠᠭᠰᠠᠨ ᠡᠳ᠋ ᠵᠦᠶᠢᠯᠡᠰ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠣᢈᠢᠴᠠᠭᠤᠯᠤᠯᠲᠠ;

᠙᠂᠑᠂᠒᠒᠂ᠨᠦᢈᠡᠨ ᠵᠣᠷᠯᠤᠩ ᠤ᠋ᠨ ᠱᠠᠭᠠᠷᠳᠠᠯᠭ ᠠ᠂ ᠠᠰᠢᠭᠯᠠᠯᠲᠠ᠃»

᠒/᠔᠑ ᠳ᠋ᠦᢉᠡᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ:

« ᠔᠑ ᠳ᠋ᠦᢉᠡᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠲᠤᠰᠬᠠᠢ ᠪᠦᠰᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᢈᠢᠷᠤᠭᠴᠢ

᠔᠑᠂᠑᠂ᠲᠤᠰᠬᠠᠢ ᠪᠦᠰᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠳᠠᠭᠠᠭᠤᠯᠢ ᠬᠣᠲᠠ ᠳ᠋ᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠲᠣᢈᠢᠶᠠᠯᠳᠤᠯ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠤᠰᠬᠠᠢ ᠪᠦᠰᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᢈᠢᠷᠤᠭᠴᠢ ᠨᠢ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳᠠᠭᠠᠭᠤᠯᠢ

ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᢈᠢᠷᠤᠭᠴᠢ ᠪᠠᠶᠢᠨ ᠠ᠃

᠔᠑᠂᠒᠂ᠡᠨᠡ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠔᠑᠂᠑ ᠆ᠳ᠋ᠦ ᠵᠢᠭᠠᠭᠰᠠᠨ ᠡᠴᠠ ᠪᠦᠰᠤᠳ ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠳᠡᠪᠢᠰᢈᠡᠷ ᠲᠦ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠲᠤᠰᠬᠠᠢ ᠪᠦᠰᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᢈᠢᠷᠤᠭᠴᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ

ᠱᠠᠲᠤᠨ ᠤ᠋ ᠢᠷᢉᠡᠳ ᠦ᠋ᠨ ᠲᠥᠯᠦᢉᠡᠯᠡᢉᠴᠢᠳ ᠦ᠋ᠨ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠠᠨᠢᠯᠴᠠᠭᠤᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠢ᠋ᠶᠠᠷ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠳᠠᠷᠤᠭ ᠠ ᠲᠣᠮᠢᠯᠠᠨ ᠠ᠃»

᠔ ᠳ᠋ᠦᢉᠡᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠖ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ

᠖᠂᠕ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᢈᠥᠮᠦᠨ ᠠᠮᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ» ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠢ᠋ « ᢈᠥᠮᠦᠨ ᠠᠮᠠ᠂ ᠪᠠᠷᠢᠯᠭᠠᠵᠢᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ » ᢉᠡᠵᠦ᠂ ᠒᠒ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠓ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᠵᠢᠭᠠᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠢ᠋

« ᠒᠒᠂᠑᠂᠑᠕ » ᢉᠡᠵᠦ᠂ ᠒᠕ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠒᠕᠂᠒ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᠬᠠᠷᠢᠭᠤᠴᠠᠭᠰᠠᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠲᠠᠢ » ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠢ᠋ « ᠬᠠᠷᠢᠭᠤᠴᠠᠭᠰᠠᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠯᠭ ᠠ ᠲᠠᠢ » ᢉᠡᠵᠦ᠂

᠓᠘ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠓᠘᠂᠑ ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ « ᠳᠠᠭᠠᠭᠤᠯᠢ ᠬᠣᠲᠠ ᠳ᠋ᠤ » ᢉᠡᠰᠡᠨ ᠢ᠋ « ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠳᠡᠪᠢᠰᢈᠡᠷ᠂ ᠳᠠᠭᠠᠭᠤᠯᠢ ᠬᠣᠲᠠ ᠪᠦᠯᠤᠨ ᠪᠦᠰᠤᠳ ᠣᠷᠤᠨ

ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠵᠠᢈᠢᠷᠭᠠᠨ ᠤ᠋ ᠨᠢᢉᠡᠴᠡ ᠲᠡᠢ ᠲᠣᢈᠢᠷᠠᠯᠴᠠᠭᠰᠠᠨ ᠤ᠋ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠳᠡᢉᠡᠷ ᠡ » ᢉᠡᠵᠦ ᠲᠤᠰ ᠲᠤᠰ ᠥᢉᠡᠷᠡᠴᠢᠯᠡᠰᠦᢉᠡᠢ᠃

᠕ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠶᠢᠯ᠃ᠡᠨᠡ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠮ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠥᠳᠡᠯᢉᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᠲᠦᢉᠵᠢᠷᠡᠯ ᠢ᠋ ᠪᠠᠭᠤᠷᠠᠭᠤᠯᠬᠤ᠂ ᢉᠡᠷ ᠬᠣᠷᠢᠶᠠᠯᠠᠯ ᠢ᠋

ᠣᠷᠤᠨ ᠰᠠᠭᠤᠴᠠᠵᠢᠭᠤᠯᠬᠤ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᢈᠥᠴᠦᠨ ᠲᠡᢉᠦᠯᠳᠡᠷ ᠪᠦᠯᠤᠭᠰᠠᠨ ᠡᠳᠦᠷ ᠡᠴᠡ ᠡᢈᠢᠯᠡᠨ ᠳᠠᠭᠠᠵᠤ ᠮᠥᠷᠳᠡᠨ ᠡ᠃

ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ

ᠶᠡᢈᠡ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠳᠠᠷᠤᠭ ᠠ ᠭᠣ᠋᠂ᠽᠠᠨᠳᠠᠨᠰᠢᠲᠠᠷ ᠠ