Монгол Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн дүрмийг шинэчлэн батлах тухай № 105
2021 оны 12 дугаар Улаанбаатар
сарын 30-ны өдөр Дугаар 105 хот
Монгол Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн
дүрмийг шинэчлэн батлах тухай
Монгол Улсын Их Хурлын тухай хуулийн 5 дугаар зүйлийн 5.1 дэх
хэсэг, 7 дугаар зүйлийн 7.1, 7.2 дахь хэсэг, 8 дугаар зүйлийн 8.1.21 дэх заалт, Төрийн албаны тухай хуулийн 40 дүгээр зүйлийн 40.1 дэх хэсгийг үндэслэн Монгол Улсын Их Хурлаас ТОГТООХ нь:
1.“Монгол Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн дүрэм”-ийг
хавсралтаар шинэчлэн баталсугай.
2.Энэ тогтоолын хэрэгжилтэд хяналт тавьж ажиллахыг Монгол
Улсын Их Хурлын Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хороо /Б.Бат- Эрдэнэ/-нд даалгасугай.
3.Энэ тогтоолыг баталсантай холбогдуулан “Монгол Улсын Их
Хурлын гишүүний ёс зүйн дүрмийг батлах тухай” Монгол Улсын Их Хурлын 2009 оны 04 дүгээр сарын 30-ны өдрийн 34 дүгээр тогтоолыг хүчингүй болсонд тооцсугай.
Монгол Улсын Их Хурлын 2021 оны
105 дугаар тогтоолын хавсралт
Нэг.Нийтлэг үндэслэл
1.1.Монгол Улсын Их Хурлын гишүүн /цаашид “гишүүн” гэх/ нь
бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ “… би ард түмнийхээ элчийн хувьд нийт иргэн, улсын ашиг сонирхлыг эрхэмлэн, төрт ёс, түүх, соёлынхоо уламжлалыг хүндэтгэж, Монгол Улсын Үндсэн хуулийг дээдлэн сахиж, авлига, ашиг сонирхлын зөрчлөөс ангид байж, гишүүний үүргээ чин шударгаар биелүүлэхээ тангараглая. Миний бие энэ тангаргаасаа няцвал хуулийн хариуцлага хүлээнэ.” хэмээн өргөсөн тангаргаа сахин биелүүлэхэд нь туслахад энэхүү Ёс зүйн дүрмийн зорилго оршино.
1.2.Гишүүн үйл ажиллагаандаа энэхүү дүрмээр тогтоосон ёс
зүйн хэм хэмжээг баримтлахын зэрэгцээ Монгол Улсын Үндсэн хууль1, Монгол Улсын Их Хурлын тухай хууль2, Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хууль3, Монгол Улсын Их Хурлын сонгуулийн тухай хууль4, Төрийн албаны тухай хууль5, Авлигын эсрэг хууль6, Нийтийн албанд нийтийн болон хувийн ашиг сонирхлыг зохицуулах, ашиг сонирхлын зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх тухай хууль7 болон холбогдох бусад хууль тогтоомжид заасан хэм хэмжээг дагаж мөрдөнө.
Хоёр.Гишүүний ёс зүйн хэм хэмжээ
2.1.Гишүүн ард түмнийхээ элчийн хувьд бүрэн эрхийнхээ
хугацаанд дараах ёс зүйн хэм хэмжээг сахин мөрдөнө:
2.1.1.нийт иргэн, улсын ашиг сонирхлыг эрхэмлэх; 2.1.2.төрт ёс, түүх, соёлынхоо уламжлалыг хүндэтгэх; 2.1.3.Үндсэн хууль, хууль ёсыг дээдлэн сахиж биелүүлэх; 2.1.4.авлига, ашиг сонирхлын зөрчлөөс ангид байх; 2.1.5.биеэ авч явах, шударга байдлаараа үлгэр дуурайл
үзүүлэх.
2.2.Гишүүн энэ дүрмийн 2.1-д заасан ёс зүйн хэм хэмжээг сахин
мөрдөхөөс гадна дараах ёс зүйн шаардлагыг биелүүлэх үүрэгтэй:
2.2.1.гишүүний бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ баримтлах ёс
зүйн шаардлага;
2.2.2.ашиг сонирхлын зөрчилтэй холбоотой ёс зүйн
шаардлага;
2.2.3.төсөв зарцуулалт, санхүүтэй холбоотой ёс зүйн
шаардлага;
2.2.4.хөрөнгө, орлогын мэдүүлэгтэй холбоотой ёс зүйн
шаардлага;
1Монгол Улсын Үндсэн хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 1992 оны 01 дугаарт нийтлэгдсэн. 2Монгол Улсын Их Хурлын тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2020 оны 22 дугаарт нийтлэгдсэн. 3Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2020 оны 22 дугаарт нийтлэгдсэн. 4Монгол Улсын Их Хурлын сонгуулийн тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2019 оны 49 дугаарт нийтлэгдсэн. 5Төрийн албаны тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2018 оны 01 дугаарт нийтлэгдсэн. 6Авлигын эсрэг хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2006 оны 35 дугаарт нийтлэгдсэн. 7Нийтийн албанд нийтийн болон хувийн ашиг сонирхлыг зохицуулах, ашиг сонирхлын зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 2012 оны 08 дугаарт нийтлэгдсэн.
2.2.5.албан томилолттой холбоотой ёс зүйн шаардлага;
2.2.6.шагнал, бэлэг дурсгал хүлээн авахтай холбоотой ёс
зүйн шаардлага;
2.2.7.Улсын Их Хурлын сонгуулийн сурталчилгааны үеэр
баримтлах ёс зүйн шаардлага.
Гурав.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ баримтлах ёс зүйн шаардлага
3.1.Гишүүн ард түмний элчийн хувьд нийт иргэн, улсын эрх ашгийг
эрхэмлэн, төрт ёс, түүх соёлынхоо уламжлалаа дээдлэн ажиллана.
3.2.Бусдын нэр төр, алдар хүнд, эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг
эрхэмлэн, хүндэтгэлтэй хандах, бусдыг гэмт хэрэгт холбогдуулан гүтгэх, доромжлохыг цээрлэнэ.
3.3.Гишүүн өвчтэй, чөлөөтэй, албан томилолтоор ажиллахаас
бусад тохиолдолд чуулганы нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдаанд товлосон хугацаанд ирж оролцох үүрэгтэй.
3.4.Гишүүн өвчтэй буюу өвчтэй хүн асарсан бол эмнэлгийн
магадалгаа, гадаад, дотоод албан томилолтоор явсан тохиолдолд томилолтын хуудсыг гишүүний ажлын алба Улсын Их Хурлын Тамгын газарт хүргүүлнэ.
3.5.Чуулганы нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдааны дэг
зөрчиж хуралдааны хэвийн үйл ажиллагааг алдагдуулах, хуралдаанд үг хэлэх, байр сууриа илэрхийлэхдээ бүдүүлэг үг хэллэг хэрэглэх, бусдын нэр төр, алдар хүндийг гутаах, доромжлохыг хориглоно.
3.6.Гишүүн цөөнхийн саналыг хүндэтгэн асуудлыг олон ургалч
үзлийн үүднээс чөлөөтэй хэлэлцэж, олонхын саналаар шийдвэрлэх зарчмыг баримтална.
3.7.Олон улсын хөл хориот өвчин гарсан онцгой нөхцөл болон
хууль тогтоомжид заасан хөл хорио, бэлэн байдлын зэрэгт шилжүүлсэн тохиолдолд Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд заасан хялбаршуулсан болон цахим хуралдааны дэгийг мөрдөнө.
3.8.Гишүүн үзэл бодол, байр сууриа илэрхийлэхдээ албан ёсны
эх сурвалжийг баримтлах ба олон нийтийг төөрөгдүүлэх, үндэслэлгүй мэдээлэл хийхийг хориглоно.
3.9.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ хувийн ашиг сонирхлоор
хэн нэг хүн, хэсэг бүлэг хүмүүс, байгууллага, аж ахуйн нэгжийн үйл ажиллагааг дэмжихийг хориглоно.
3.10.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ өөрийн хамаарал
бүхий этгээдэд давуу байдал бий болгох зорилгоор хяналт шалгалт хийх, хариуцлага хүлээлгэх, гэрээ байгуулах, хууль санаачлах, боловсруулах, санал хураалтад оролцохыг хориглоно.
3.11.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ нууцын тухай хууль
тогтоомжийг баримталж, төр, байгууллага, хувь хүний хуулиар хамгаалсан нууцыг чанд хадгална.
3.12.Гишүүний харилцуур утас болон бусад тусгай хэрэглээний
холбооны хэрэгсэл төрийн хамгаалалтад байх бөгөөд бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэх, үйл ажиллагаагаа явуулахтай холбогдсон бусад гишүүн, аливаа этгээдийн шуудан, захидал харилцааны болон мэдээллийн нууцыг задруулахыг хориглоно.
3.13.Засгийн газрын гишүүнээр давхар ажиллаж байгаа гишүүн
нь Улсын Их Хурлаас байгуулагдах хяналт шалгалтын ажлын хэсгийн бүрэлдэхүүнд орох, түүнчлэн хяналт шалгалтын ажлын хэсэг байгуулахаар санаачлах, санал оруулахыг хориглоно.
3.14.Гишүүн бүрэн эрхийн хүрээнд хууль, Улсын Их Хурлын бусад
шийдвэрийн төсөл санаачилж Улсын Их Хуралд өргөн мэдүүлсний дараа тухайн хууль тогтоомжийн төслийг Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсэгт орж ажиллахыг хориглоно.
3.15.Байнгын, дэд, түр хорооны эрхлэх асуудлын хүрээнд хууль,
Улсын Их Хурлын бусад шийдвэрийн хэрэгжилтийг шалгаж санал, дүгнэлт гаргах, шийдвэрийн төсөл боловсруулах үүрэг бүхий ажлын хэсэгт орж ажилласны дараа холбогдох төрийн болон төрийн өмчийн оролцоотой аж ахуйн нэгжид хяналт шалгалт явуулах эрх бүхий байгууллагад нөлөөлөхийг хориглоно.
3.16.Гишүүн төрийн албан хаагчаар албаны чиг үүрэгт нь үл
хамаарах ажил, үүрэг гүйцэтгүүлэхээр заавар, чиглэл өгөх, нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харш үйлдэл, эс үйлдэхүй хийхийг шаардахыг хориглоно.
3.17.Төрийн ёслол, хүндэтгэлийн болон Төрийн ордны дэг журмыг
чанд баримтлахаас гадна Улсын Их Хурлын чуулганы нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдааны танхимд биеэ зөв авч явах үүрэгтэй ба бусдыг ялгаварлан гадуурхах, зохисгүй үйлдэл гаргахыг хориглоно.
Дөрөв.Ашиг сонирхлын зөрчилтэй холбоотой ёс зүйн шаардлага
4.1.Гишүүн ашиг сонирхлын зөрчлөөс урьдчилан сэргийлж, улс
төрийн үйл ажиллагааг нийтийн ашиг сонирхолд нийцүүлэх нөхцөлийг баримталж ажиллана.
4.2.Гишүүн төрийн өмчлөлийн эд хөрөнгө, техник, тээврийн
хэрэгсэл, санхүүгийн нөөц болон мэдээллийг зөвхөн албан ажлын хэрэгцээнд ашиглана.
4.3.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ аливаа асуудлаар
гадаадын байгууллага, албан тушаалтанд амлалт өгөхгүй байх, мөн гадаад улсын аж ахуйн нэгж, байгууллагын нөлөөнд орж улсын ашиг сонирхолд харшлах үйлдэл хийхийг хориглоно.
4.4.Гишүүний нэр хүнд, бүрэн эрхийг гэр бүлийн болон нэгдмэл
сонирхолтой этгээдийн санхүүгийн байдлыг дээшлүүлэхэд ашиглахыг хориглоно.
4.5.Гишүүн бүрэн эрхийн хугацаанд эцэг, эх, төрсөн ах, эгч, дүү,
гэр бүлийн гишүүн, хамтран амьдрагч, эхнэр /нөхөр/-ийн эцэг, эх, төрсөн ах, эгч, дүүг төрийн байгууллагын ажил, албан тушаалд томилуулах санал болгохыг хориглоно.
4.6.Гишүүн бүрэн эрхийн хугацаанд хуульд зааснаас бусад
тохиолдолд иргэн, хуулийн этгээдээс хандив, мөнгөн хөрөнгө, шан харамж гаргахыг зуучлах, санал болгохыг хориглоно.
4.7.Гишүүний бүрэн эрхэд харшилсан санхүү, худалдааны болон
бусад ижил төстэй хэлэлцээрт оролцохыг хориглоно.
4.8.Ажил үүргийн дагуу олж авсан мэдээ, мэдээллийг хувийн
хэрэгцээнд ашиглахгүй байх, бусдад ашиглуулахыг хориглоно.
4.9.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ бусдын ашиг сонирхлын
нөлөөнд автах, эдийн засгийн хараат байдалд орохыг хориглоно.
4.10.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ өөрийн нэр хүнд, эрх
мэдлийг ашиглан үнэт цаас, эд хөрөнгө олж авах, давуу эрх эдлэх, бусдад давуу байдал олгох үйл ажиллагаа явуулах, аливаа этгээдэд нөлөөлөхийг хориглоно.
4.11.Гишүүн хууль тогтоомжоор хориглосон аливаа ажил, албан
тушаал эрхлэх, түүнчлэн цалин хөлс, урамшуулал авах, өгөхийг шаардахыг хориглоно.
4.12.Хэлэлцэж байгаа асуудал нь ашиг сонирхлын зөрчил үүсэхээр
бол гишүүн энэ тухай хуралдаан даргалагчид урьдчилан мэдэгдэж, санал хураалтад оролцохоос сайн дураараа татгалзана.
4.13.Гишүүн бүрэн эрхийнхээ хугацаанд хуулиар зөвшөөрснөөс
бусад ажил, албан тушаал давхар эрхлэхийг хориглоно.
Тав.Төсөв зарцуулалт, санхүүтэй холбоотой ёс зүйн шаардлага
5.1.Гишүүн Улсын Их Хурлаас баталсан журмын дагуу тухайн
жилийн батлагдсан төсвийн хүрээнд үйл ажиллагаагаа төлөвлөн төсвөө үр ашигтай удирдах үүрэг хүлээнэ.
5.2.Гишүүн өөрт хуваарилагдсан төсвийг зориулалтын бусаар
зарцуулахыг хориглоно.
Зургаа.Хөрөнгө орлогын мэдүүлэгтэй холбоотой
ёс зүйн шаардлага
6.1.Гишүүн хөрөнгө, орлогын мэдүүлгийг хууль тогтоомжид заасан
хугацаанд бүрэн, үнэн зөв гаргаж, мэдүүлнэ. Энэ асуудалд Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хороо /цаашид “Байнгын хороо” гэх/ хяналт тавина.
6.2.Гишүүн бүрэн эрхийнхээ хугацаанд хуулиар зөвшөөрсөн албан
тушаал хавсран гүйцэтгэснээс олох орлогын хэмжээ нь гишүүний жилийн үндсэн цалингийн 40 хувиас хэтрэхгүй байвал зохино.
6.3.Гишүүн иргэдийн боловсролыг дээшлүүлэх, оюуны хөгжилд
хувь нэмэр оруулах зорилгоор яриа хийх, илтгэл тавих, өгүүлэл, ном бичсэнийхээ төлөө урамшуулал авч болох бөгөөд энэхүү орлогоо хөрөнгө, орлогын мэдүүлэгт заавал тусгана.
Долоо.Албан томилолттой холбоотой ёс зүйн шаардлага
7.1.Улсын Их Хурлын даргын зөвшөөрөлгүйгээр Засгийн газар,
түүний харьяа байгууллага, түүнчлэн гадаад, дотоодын аж ахуйн нэгж, байгууллага, иргэний зардлаар гадаадад зорчихыг хориглоно.
7.2.Гишүүн албан томилолтоор гадаадад ажиллахдаа батлагдсан
удирдамж, чиглэлийг чанд баримтална.
7.3.Гишүүн гадаад улсад албан томилолтоор ажиллах хугацаандаа
Монгол Улсын нэр хүндэд харш аливаа үйлдэл гаргахгүй байж, дипломат ёсыг чанд баримтлах үүрэгтэй.
7.4.Гишүүн ард түмнийхээ элчийн хувьд гадаад, дотоодод хувийн
журмаар зорчих, албан томилолтоор ажиллахдаа эх орон, Улсын Их Хурлын нэр хүндийг эрхэмлэн дээдлэнэ.
Найм.Шагнал, бэлэг дурсгал хүлээн авахтай холбоотой ёс зүйн шаардлага
8.1.Монгол Улсын Ерөнхийлөгч, Улсын Их Хурлын даргын
зөвшөөрөлгүйгээр гадаад орны төрийн дээд цол, одон медаль, төрийн бусад шагнал авахыг хориглоно.
8.2.Гишүүн бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхдээ ашиг сонирхол нь
хөндөгдөх дотоод, гадаадын иргэн, хуулийн этгээдэд хууль бус давуу байдал олгох, үгсэн тохирох, амлалт өгөх, бэлэг, шан харамж, хөнгөлөлттэй үйлчилгээ, зээл авах, эсхүл эдгээрийг хүсэх, шаардах замаар эдийн болон эдийн бус эрх олж авахыг хориглоно.
8.3.Гишүүн эрх мэдлийнхээ хүрээнд хянан шалгаж байгаа
байгууллага, албан тушаалтнаас бэлэн мөнгө болон мөнгөөр үнэлэгдэх үнэт зүйлс, үнэ төлбөргүйгээр үйлчилгээ авахыг хориглоно.
Ес.Сонгуулийн сурталчилгааны үеэр баримтлах ёс зүйн шаардлага
9.1.Гишүүн Улсын Их Хурлын гишүүнд сонгогдохоосоо өмнө
оффшор бүсэд өөрийн нэр дээр банкны данс нээлгэсэн, мөнгөн хөрөнгө байршуулсан, гадаад улсад хөдлөх, үл хөдлөх хөрөнгө өмчилсөн, хувь нийлүүлэх замаар хуулийн этгээд үүсгэн байгуулсан бол холбогдох байгууллагад урьдчилан мэдүүлнэ. Энэ нь нэр дэвшигчийн хамаарал бүхий этгээдэд нэгэн адил хамаарна.
9.2.Гишүүн Улсын Их Хурлын гишүүнээр сонгогдохоосоо өмнө
Улсын Их Хурлын тухай хуулийн 42 дугаар зүйлийн 42.1-д зааснаас бусад ажил, албан тушаал эрхэлж байсан бол гишүүний тангараг өргөхөөсөө өмнө тухайн ажил, албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх шийдвэр гаргуулсан байна.
9.3.Гишүүн холбогдох хуульд заасан журмын дагуу сонгуульд
нэр дэвших тохиолдолд бүрэн эрхээ хэрэгжүүлэхтэй нь холбогдуулан олгосон ажлын байр, санхүүгийн эх үүсвэр, холбоо, мэдээлэл, баримт бичиг, тээврийн хэрэгсэл, төрийн өмчийн бусад эд зүйлийг сонгуулийн сурталчилгааны ажилд ашиглахыг хориглоно.
Арав.Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн зөрчлийг шалган шийдвэрлэх
10.1.Байнгын хороо гишүүний ёс зүйн зөрчилтэй холбоотой
дараах гомдол, мэдээлэл, хүсэлтийг хүлээн авна:
10.1.1.Улсын Их Хурлын даргын нэр дээр иргэд, хуулийн
этгээдээс гишүүний ёс зүйн зөрчилтэй холбоотой бичгээр ирүүлсэн гомдол, мэдээлэл;
10.1.2.Байнгын хороонд иргэн, хуулийн этгээдээс бичгээр
ирүүлсэн гомдол, мэдээлэл;
10.1.3.авлига, ашиг сонирхлын зөрчилтэй гэж ойлгогдохуйц
нөхцөл байдал үүсвэл гишүүн Байнгын хороонд шалгуулахаар бичгээр хандсан хүсэлт;
10.1.4.Улсын Их Хурлын Тамгын газраас гаргасан мэдээ,
тайлан.
10.2.Байнгын хороо гишүүний ёс зүйн зөрчилтэй холбоотой
гомдол, мэдээллийг Иргэдээс төрийн байгууллага, албан тушаалтанд гаргасан өргөдөл, гомдлыг шийдвэрлэх тухай хууль8, Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн дүрмийн дагуу хянан шийдвэрлэнэ.
10.3.Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хороо дараах өргөдөл,
гомдол, мэдээллийг хянан үзэхгүй:
10.3.1.нэр, хаяг, гарын үсэггүй өргөдөл, гомдол, мэдээллийг
Улсын Их Хурлын дарга, Байнгын хорооноос хянан үзэхгүйгээр буцаана;
10.3.2.гишүүн тангараг өргөж, бүрэн эрх нь хэрэгжиж
эхэлснээс өмнөх хугацаанд гарсан ёс зүйн зөрчлийн асуудлаар хандсан гомдол, мэдээлэл;
8Иргэдээс төрийн байгууллага, албан тушаалтанд гаргасан өргөдөл, гомдлыг шийдвэрлэх тухай хууль “Төрийн мэдээлэл” эмхэтгэлийн 1995 оны 07 дугаарт нийтлэгдсэн.
10.3.3.гишүүний нэр хүндийг олон нийтийн мэдээллийн
хэрэгслээр гутаан доромжилсон асуудлаар эрх нь зөрчигдсөн этгээдээс бусад этгээдийн ирүүлсэн гомдол, мэдээлэл;
10.3.4.гишүүний ёс зүйн зөрчилтэй холбоотой тухайн
асуудлаар өмнө нь хандаж, албан ёсны хариу авсан бол;
10.3.5.гишүүн ёс зүйн зөрчил гаргасан гэж үзэж хэвлэлийн
хурал хийж, ард түмнээсээ албан ёсоор уучлалт гуйсан бол;
10.3.6.гишүүний ёс зүйн зөрчлийн асуудал нь хууль,
хяналтын байгууллагад шалгагдаж байгаа тохиолдолд.
10.4.Гишүүний ёс зүйн зөрчилтэй холбоотой гомдол, мэдээллийг
Байнгын хорооны дарга хүлээн авч Байнгын хорооны аль нэг гишүүнд хянуулахаар шилжүүлнэ:
10.4.1.гишүүн гомдол, мэдээлэлд холбогдсон гишүүнтэй
уулзаж, тайлбар, саналыг сонсож тэмдэглэл хөтлөх;
10.4.2.гишүүн шаардлагатай гэж үзвэл холбогдох
байгууллагаас баримт бичиг, тайлбар, бусад лавлагаа материалыг гаргуулж авах;
10.4.3.гишүүн шаардлагатай гэж үзвэл Улсын Их Хурлын
Тамгын газраас холбогдох мэдээ, мэдээллийг гаргуулж авах.
10.5.Шалгалтын явцад гишүүний ёс зүйн зөрчлийн шинж байдал
нь ёс зүйн хариуцлага тооцохооргүй бол шалгалтын дүнг үндэслэн Байнгын хорооны дарга тухайн гишүүнийг дуудаж уулзан зөвлөгөө өгнө.
10.6.Шалгалтын явцад гомдол, мэдээлэлд дурдсан гишүүний ёс
зүйн зөрчлийн асуудлыг Байнгын хорооны хуралдаанаар хэлэлцүүлэх шаардлагатай гэж үзвэл шалгалтын дүнг Байнгын хорооны даргад танилцуулна.
10.7.Дараах тохиолдолд Улсын Их Хурлын гишүүний ёс зүйн
зөрчлийн асуудлыг Байнгын хорооны хуралд оруулах ба Байнгын хорооны хурлыг Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд заасан журмын дагуу явуулна:
10.7.1.Улсын Их Хурлын тухай хуулийн 8.1.25-д заасан
хөрөнгө, орлогын мэдүүлгийг бүрэн эрхийн хугацаанд зохих журмын дагуу 2 ба түүнээс дээш удаа үнэн зөв гаргаж өгөөгүй бол;
10.7.2.Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн
тухай хуулийн 18.1-д заасан хариуцлагыг хуралдаан даргалагчаас тухайн жилд 3 ба түүнээс дээш удаа ногдуулсан бол;
10.7.3.хүндэтгэн үзэх шалтгаангүйгээр чуулганы нэгдсэн,
Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдааныг тухайн жилд хуралдааны /цахим/ ирцэд бүртгүүлсэн дүнгээр хоцорсон буюу тасалсан цаг нь ажлын 5 өдрийн цагаас дээш гарсан бол.
10.8.Энэ дүрмийн 10.7.1-д заасан хөрөнгө орлогын мэдүүлэг
Авлигатай тэмцэх газраас ирүүлсэн мэдээллээр, 10.7.2-д заасан хариуцлага нь тухайн өдрийн нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдааны тэмдэглэлээр, 10.7.3-д заасан ирцийн бүртгэл нь Улсын Их Хурлын Тамгын газраас гаргасан албан ёсны баримтаар баталгаажна.
10.9.Гишүүнд Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн
тухай хуулийн 18.1-д заасан хариуцлага хүлээлгэсэн тухай хуралдааны тэмдэглэл, гишүүдийн хуралдааны ирцийн мэдээллийг Хуралдаан зохион байгуулах хэлтсээс сар бүр Байнгын хороонд ирүүлнэ.
10.10.Гишүүний чуулганы нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны
хуралдааны ирцэд бүртгүүлэн, хуралдаанаар асуудал хэлэлцэх, санал хураалтад оролцсон идэвхийн талаар Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хорооны дарга чуулганы нэгдсэн, Байнгын, дэд, түр хорооны хуралдаанд оролцохдоо танилцуулж болно.
Арван нэг.Ёс зүйн шаардлагыг зөрчсөн тохиолдолд
хүлээлгэх хариуцлага
11.1.Байнгын хороо гишүүний ёс зүйн зөрчил гаргасан тухай
гомдол, мэдээллийг Монгол Улсын Их Хурлын тухай, Монгол Улсын Их Хурлын чуулганы хуралдааны дэгийн тухай хуульд заасан журмын дагуу хэлэлцэж ёс зүйн зөрчлийн шинж байдлыг харгалзан дараах сахилгын хариуцлага ногдуулна:
11.1.1.сануулга өгөх; 11.1.2.уучлал гуйхыг үүрэг болгох; 11.1.3.албан тушаалын цалингийн хэмжээг 6 сар хүртэл
хугацаагаар 20 хүртэл хувиар бууруулах.
11.2.Энэ дүрмийн 11.1-д заасан хариуцлагыг Байнгын хорооны
тогтоолоор ногдуулна.
11.3.Гишүүн энэ дүрмийн 11.1.2-т заасан хариуцлага хүлээх
шийдвэр гарсан өдрөөс хойш ажлын 5 өдрийн дотор сайн дураараа биелүүлж, энэ тухайгаа Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хороонд бичгээр мэдэгдэх үүрэгтэй. Хэрэв энэ үүргээ биелүүлээгүй бол Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хорооны дарга, гишүүн тухайн гишүүнд ногдуулсан ёс зүйн хариуцлагыг биелүүлээгүй талаар олон нийтэд албан ёсоор мэдээлнэ.
11.4.Гишүүнд энэ дүрмийн 11.1.3-т заасан хариуцлага ногдуулсан
тухай Ёс зүй, сахилга хариуцлагын байнгын хорооны тогтоолыг Улсын Их Хурлын даргад хүргүүлнэ.
11.5.Гишүүний ёс зүйн зөрчлийн хэм хэмжээ нь гэмт хэргийн болон
авлигын шинжтэй бол Байнгын хорооны гишүүдийн олонхын саналаар харьяаллын дагуу холбогдох байгууллагад албан бичгээр шилжүүлнэ.
11.6.Энэ дүрмийн 11.1-д заасан хариуцлагыг гишүүнд ногдуулсан
талаар Улсын Их Хурлын албан ёсны цахим хуудаст Улсын Их Хурлын Тамгын газрын Хэвлэл, мэдээлэл, олон нийттэй харилцах хэлтэс ажлын 5 өдрийн дотор нийтэлнэ.
11.7.Гишүүний үйлдсэн ёс зүйн зөрчилд энэ бүлэгт заасан
хариуцлагын төрлийг давхардуулан ногдуулахгүй.
11.8.Ёс зүйн зөрчлийг илрүүлснээс хойш 6 сар, зөрчил гаргаснаас
хойш 1 жилийн хугацаа өнгөрсөн бол гишүүнд 11.1-д заасан хариуцлага ногдуулж болохгүй.
11.9.Байнгын хорооны хуралдаанаар гишүүнд ёс зүйн хариуцлага
хүлээлгэсэн эсэх, хэрхэн шийдвэрлэсэн талаар гомдол, мэдээлэл гаргасан иргэн, байгууллагад албан бичгээр хариу өгнө.
Арван хоёр.Бусад
12.1.Энэ дүрмийн хэрэгжилтийг Ёс зүй, сахилга хариуцлагын
байнгын хороо хариуцаж, хяналт тавьж ажиллана.
12.2.Байнгын хороо нь эрхлэх асуудлынхаа хүрээний тодорхой
асуудлаар нарийвчилсан журмыг батлан мөрдүүлж болно.
- - - o0o - - -
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa Doeedege&
2021 Foa O 12 doge* Se*T Ua 30- O Fdo* doge* 105 FolegeebEgedo* Hoda
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua
Doiri^ I Sinecilea bEdoleeeO DoeeeI
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa DoeeeI HeolI Ua 5 doge* JoU& oa 5, 1 dekuA kEseit, 7 doge* JoU& oa 7, 1, 7, 2 dekuA kEseit,
8 doge* JoU& oa 8, 1, 21 dekuA Jigelda, DoirO Ua FelbEa O DoeeeI HeolI Ua 40 dokE* JoU& oa 40, 1 dekuA kEseit I Foiedosolea Moehgo&
Folo_ oa YekEt Hore& Fca DoeedegeeeO FenO :
1, << Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Doiri^ >> - I Hebsorolda bE* Sinecilea bEdolesogeI.
2, Fna Doeedege& oa kErehjilda dO kunelda DelbujO FejilleeeO JI Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa YosO JoiI, Sekul)T Herigocel)T Ua
bEUehgO Ua HoriIT / bE, bEdO - FrdenI / - dO DegegelgesogeI.
3, Fna Doeedege& I bEdoleeesea DeI HolBeedegoloa << Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Doiri^ I bEdoleeeO DoeeeI >> Moehgo&
Folo_ oa YekEt Hore& oa 2009 foa O 04 dokE* Se*T Ua 30 - O Fdo* oa 34 dokE* Doeedege& I Kicoa foikEI Bloeesea dO DogecesogeI.
Moehgo& Folo_ oa
YekEt Hore& oa Dero) t Go, [eedeeside*T
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa 2021 Foa O
105 doge* Doeedege& oa Hebsorolda
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Doiri^
NikEt. NeUdeliit Foiedosole&
1, 1, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa / Cineeesida << kEsiKa >> kEK / finO Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa <<,,, buA Fereoa
Doimea O bEa FlcI Ua HobuA dO NeUda FirkEa, Folo_ oa Fesi( Sonireee& I Frkumlea, DoirodO yosO, DeokEt, Soyo& oa Uea folemjile& I KiedooekEjO,
Moehgo& Folo_ oa foiedosoa HeolI JI DekEdolea SekujO, Feb;i)T, Fesi( Sonireee& oa Joirice& Fca Feehkuda bEUjO, kEsiKa O FKRkEt bEa Cieit SidorgO bE*
bEyeleKlK bEa DeehgerieeleIT. MinO bEIT Fna Deehgeri( Fca bEa NicobE& HeolI Ua Herigocel)T Kiliye%T. >> kEmea FrKhsea Deehgeri( Uea Sekua
bEyeleKlK dO FinO DoseleeeO dO FneK YosO JoiI Ua Doiri^ oa Joril)T Forosi%T.
1, 2, kEsiKa FoUla Fejillegea degea FneK Doiri^ Ue* Doeedegeeesea YosO JoiI iia kE^ kEmjiIT JI bErimdeleeeO Ua JerkEcekEt Moehgo& Folo_ oa
foiedosoa HeolI1, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa DoeeeI HeolI2, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O Diit oa DoeeeI HeolI3,
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa SoehgogolI Ua DoeeeI HeolI4, DoirO Ua FelbEa O DoeeeI HeolI5, Feb;i)T Ua FserK HeolI6, NeUda Ua FelbEa dO
NeUda Ua Bloa HobuA Ua Fesi( Sonireee& I JokucegoleeO, Fesi( Sonireee& oa Joirice& Fca Forioecilea SerkEUleK DoeeeI HeolI7 Bloa HolBeedeeeO Bsooa
HeolI DoeedegemjI dO Jigeeesea kE^ kEmjiIT JI DegejO Moirde%T.
Hoye*. kEsiKa O YosO JoiI Ua kE^ kEmjiIT
2, 1, kEsiKa fereoa Doimea O bEa FlcI Ua HobuA dO Biria FrkEt Ua Uea Hogocegea dO DeregekuA YosO JoiI Ua kE^ kEmjiIT JI Sekua Moirde%T :
2, 1, 1, NeUda FirkEa, Folo_ oa Fesi( Sonireee& I FrkumleK,
2, 1, 2, DoirodO yosO, DeokEt, Soyo& oa Uea folemjile& I KiedooekEK,
2, 1, 3, foiedosoa HeolI, HeolI YosO JI DekEdolea SekujO bEyeleKlK,
2, 1, 4, Feb;i)T, Fesi( Sonireee& oa Joirice& Fca Feehkuda bEUeeO,
2, 1, 5, bEIT bEa FebcO YeBeeO, SidorgO bEUde& Ue* Uea FoilikE* Degoriye& FoijeKlK.
2, 2, kEsiKa Fna Doiri^ oa 2, 1 - dO Jigeeesea YosO JoiI Ua kE^ kEmjiIT JI Sekua MoirdeK Fca Gede%T DeregekuA YosO JoiI Ua
Zegerdel)T JI bEyeleKlK FKrkEt DeI :
2, 2, 1, kEsiKa O Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa bErimdeleeeO YosO JoiI Ua Zegerdel)T,
2, 2, 2, Fesi( Sonireee& oa Joirice& DeI HolBgedeI Yosb JoiI Ua Zegerdel) t,
2, 2, 3, Doiso$ Jerocegololda, SeehKO DeI HolBgedeI YosO JoI Ua Zegerdel) t,
2, 2, 4, KiroehkEt, Forol) t Ua MedeKlkEt DeI HolBgedeI YosO JoI Ua Zegerdel) t,
2, 2, 5, FelbEa Domilelda DeI HolBgedeI YosO JoI Ua Zegerdel) t,
2, 2, 6, Zeehne&, bEleit Doreseee& Kiliyea FebEeO DeI HolBgedeI YosO JoI Ua Zegerdel) t,
2, 2, 7, Folo_ oa YekEt Hore& oa SoehgogolI Ua Sordelcilegea O FoiI t bE* bErimdeleeeO YosO JoiI Ua Zegerdel) t.
GorbEt. kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa bErimdeleeeO YosO JoiI Ua Zegerdel) t
3, 1, kEsiKa Fereoa Doimea O FlcI Ua HobuA dO Neiida FirkEa, Folo_ oa FrkEt Fesi( I Frkumlea, DoirodO YosO, DeokEt Soyo& oa Uea
Folemjile& Uea DekEdolea Fejille% t.
3, 2, Bsooa oa Ne* t DoirO, Felde* KiedO, FrkEt, HeolI Yosoa O Fesi( Sonireee& I Frkumlea, KiedooekE& DeI HeedoeeO, Bsooa I kEmdO
kEreit DO HolBeedegoloa KioekEK, DoromjileeeO iI CekErle% t.
3, 3, kEsiKa FbEoecideI, CilokEdeI , FelbEa Domilelda bE* FejilleeeO Fca Bsooa Dokuyeldo& dO Cigolgea O NikEdohsea, bEiiehgb Ua,
DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea dO Dob;eeesea Hogocegea dO FirejO ForolceeeO fKrkEt DeI.
3, 4, kEsiKa FbEoecideI ByO FbEoecideI Kimoa Fesereeesea B& FmnelkEt Ua Megeoele) t, GedegedO, DodogedO FelbEa Domilelda bE* YeBeesea
Dokuyeldo& dO Domilelda Ua HegodesO iI kEsiKa O feji& oa FelbEt Folo_ oa YekEt Hore& oa Deme) t Ua Geje* DO KirkEKlo% t.
3, 5, cigolgea O NikEdohsea, bEiiehgb Ua, DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea O Diit JoiricejO Horeldogea O kE$ oa FoUla Fejille) t iI
FeldeeedegoleeO, Horeldogea dO FoikEt kEleK, bEUrI SegorI bEa FilerkEUleK dekEa BidoKliit FoikEt kElelkEt kEreh;eK, Bsooa oa Ne* t DoirO, Felde* KiedO iI
GodogeeeO, DoromjileeeO iI Horieele% t.
3, 6, kEsiKa CoikEehkuA Ua Sene& I KiedooekEa Fesegode& I Folea ForgolcI Foije& oa FKdea Fca CilokEdeI kElelcejO, FoleehkuA Ua
Sene& Ue* SUoeBrileK Jerci^ I bErimdele% t.
3, 7, Folea Folo_ oa Ki& HorigedO FbEoecia Geroeesea FoecogoI NoiKce& Bloa HeolI DoeedegemjI dO Jigeeesea Ki& Hori) t,
bElea bEiide& oa JerkEt dO SiljiKlohsea Dokuyeldo& dO Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa cigolgea O Horeldogea O Diit oa DoeeeI HeolI dO Jigeeesea
kulbErsigoloeesea Bloa Ceku^ Horeldogea O Diit I Moirde% t.
3, 8, kEsiKa Foije& Bdo&, bEUrI SegorI bEa FilerkEUleK dekEa FelbEa Yosoa O FkuA SorBljI iI bErimdeleeeO bEt Folea NeUda iI
DoikErihdeKlK, Foiedosole& FoikEI MedekEle& kuK iI Horieele% t.
3, 9, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa HobuA Ua Fesi( Sonireee& Ue* kEa NikEa Kimoa, kEseit Biloit Kimo_, bEUgolol) t, FejO
FEeeoI Ua NikEja Ua Foiila Fejille) t iI DemjiK iI Horieele% t.
3, 10, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa FoibE* oa Hemiyero& BiKI FdekEoa DO DebEgO bEiide& BI BlgeeeO Joril) t bE* kunelda
Silgelda kuK, Herigocel) t KiliyelkEK, kE* t bEiigoleeO, HeolI SenegecileeeO, BlbEsoregoleeO, Sene& Horiyelda dO ForolceeeO iI Horieele% t.
3, 11, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa Nigoca Ua DoeeeI HeolI DoeedegemjI iI bErimdelejO, DoirO, bEUgolol) t, HobuA Kimoa O
HeolI bE* Hemegeleeesea Nigoca iI Ciehda Hedegele% t.
3, 12, kEsiKa O Herilcego* FodesO Bloa Bsooa DoseeeI kEreh;ekEa O HolBgea O kErehse& DoirO Ua Hemegelelda dO bEiieeO BikEoa Biria
FrkEt bEa kErehjiKlK, FoUla Fejille) t JI bEa YeBgoleeO DeI HolBeedeeesea Bsooa kEsiKa, FelibEt FdekEoa oa Siodea, Jekude& Herilcegea O Bloa MedekEle& oa
Nigoca iI JederegoleeO iI Horieele% t.
3, 13, Jese( oa Geje* oa kEsiKa Ue* DebEeo* FejillejO bEii) t kEsiKa FinO Folo_ oa YekEt Hore& Fca bEUgoloeedeeeO kunelda Silgelda Ua Feji& oa
kEseit oa BirildoKa dO ForoeeO, DeKecilea kunelda Silgelda Ua Feji& oa kEseit bEUgoleeO bE* SenegecileeeO, Sene& ForogoleeO iI Horieele% t.
3, 14, kEsiKa Biria FrkEt Ua Kiriyea dO HeolI, Folo_ oa YekEt Hore& oa Bsooa SUoeBrI Ua Doiso& SenegecilejO Folo_ oa YekEt Hore& dO
FrKa MedeKlohsea O Dere) t DoeeeI Ua HeolI DoeedegemjI Ua Doiso& I Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O kElelceKlkEt dO bEleoekEK FKrkEt
BiKI Feji& oa kEseit DO ForojO FejilleeeO iI Horieele% t.
3, 15, bEiiehgb Ua, DedA, Doi* Horiyea O FrkuleK Fesegode& oa Kiriyea dO HeolI, Folo_ oa YekEt Hore& oa Bsooa SUoeBrI Ua kErehjilda iI
SilgejO Sene&, doiehnelda GergeeeO, SUoeBrI Ua Doiso& BlbEsoregoleeO FKrkEt BiKI Feji& oa kEseit DO ForojO Fejilleeesea O Dere) t HolBeedeeeO
DoirO Ua Bloa DoirO Ua FoimcI Ua ForolcegedeI FejO FeeeoI Ua NikEja dO kunelda Silgelda YeBgoleeO FrkEt BiKI bEUgolol) t dO NoilokEleK iI
Horieele% t.
3, 16, kEsiKa DoirO Ua FelbEa HegeeecI bE* FelbEa O Ciit FKrkEt dO FinO FoilO HemiyereeO Feji&, FKrkEt KiiceoekEKlK bE* JigeBrI,
Cih;e& FoihK, NeUda bE* Kiliyea Joibsiyerehsea Jeeit Sordeeeoa O kE^ kEmjiyea dO HersI FoUledo&, Fsa FoUleoeKI kuK iI ZegerdeeeO iI Horieele% t.
3, 17, DoirO Ua Yosole&, KiedooekE& oa Bloa DoirO Ua Fordoa O Diit Jiro^ I Ciehda bErimdeleeeO Fca Gede% t Folo_ oa YekEt Hore& oa
Cigolgea O NikEdohsea, bEiiehgO Ua, DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea O Deehku^ dO bEI t bEa Joi$ FebcO YeBeeO FKrkEt DeI bEt Bsooa I FilgeBrilea
GedegoreeeeeO, Joku_ FoikEI FoUledo& GergeeeO iI Horieele% t.
DoirbEt. Fesi( Sonireee& oa Joirice& DeI HolBgedeI YosO JoiI Ua Zegerdel)T
4, 1, kEsiKa Fesi( Sonireee& oa Joirice& Fca Forioecilea SerkEUlejO, Folo_ DoirO Ua FoUla Fejille) t iI NeUda Ua Fesi( Sonireee& dO
NeUceKlK NoiKce& I bErimdelejO Fejille% t.
4, 2, kEsiKa DoirO Ua Foimcile& oa FdA KiroehkEt, Dwhniit, DekEkEBrI Ua kErehse&, SeehKO Ua NoikEca Bloa MedekEle& I JoibkEa FelbEa
Feji& oa kErehCekEa dO Fesieele% t.
4, 3, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa FelibEt Fesegode& Ue* GedegedO Ua bEUgolol) t, FelbEa Dosiyeldea dO Femelelda FoihK FoikEI
bEiieeO, Moia GedegedO Folo_ oa FejO FeeeoI Ua NikEja, bEUgolol) t Ua NoilokEa dO ForojO Folo_ oa Fesi( Sonireee& dO HersileeeO FoUledo& kuK iI
Horieele% t.
4, 4, kEsiKa O Ne* t KiedO, Biria FrkEt iI kE* BilI Ua Bloa NikEdome& Sonireee& DeI FdekEoa oa SeehKO Ua bEUde& I DekEhsileKlK dO
FesieeleeeO iI Horieele% t.
4, 5, kEsiKa Biria FrkEt Ua Hogocegea dO FcikEt , FkEt, Doirohsea Fe( t, FkEcI, DeKO, kE* BilI Ua kEsiKa, Hemdorea FemidoreeecI, FkEne*
/ NoiK* / - oa FcikEt, FkEt , Doirohsea Fe( t, FkEcI, DeKO iI DoirO Ua bEUgolol) t Ua Feji&, FelbEa Dosiye& dO DomilegoleeO Sene& BlgeeeO iI Horieele% t.
4, 6, kEsiKa Biria FrkEt Ua Hogocegea dO HeolI dO Jigeeesea Fca Bsooa Dokuyeldo& dO FirkEa, HeolI Ua FdekEoa Fca Heedi$, MoiehKa
KiroehkEt , Zeeit HeremjI GergeeeO iI JigocileeeO, Sene& BlgeeeO iI Horieele% t.
4, 7, kEsiKa O Biria FrkEt dO Hersileeesea SeehKO, Hodeldogea O Bloa Bsooa Fiji& DoisdeI kElelcekE* DO ForolceeeO iI Horieele% t.
4, 8, Feji& FKrkEt Ua DegegO FoljO FeBeesea MedekEt, MedekEle& I HobuA Ua kErehcekEa dO FesieeleeeO FoikEI bEiieeO, Bsooa DO FesieelegoleeO iI
Horieele% t.
4, 9, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa Bsooa oa Fesi( Sonireee& oa NoilokEa dO FebdeeeO, FdA oa Jese( oa HeregedO bEUde& dO
ForoeeO iI Horieele% t.
4, 10, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa FoibE* oa Ne* t KiedO, FrkEt Mede& I Fesieelea FoinedO CegesO, FdA KiroehkEt FoljO FebEeO,
DebEgO FrkEt FdleK, Bsooa DO DebEgO bEUde& FolgoeeO FoUla Fejille) t YeBgoleeO, FelibEt FdekEoa DO NoilokEleK iI Horieele% t.
4, 11, kEsiKa HeolI DoeedegemjI bE* Horieeleeesea FelibEt Feji&, FelbEa Dosiye& FrkuleK, DeKecilea Celieit KilosO, Formesigolo& FebEeO,
FoihK iI ZegerdeeeO iI Horieele% t.
4, 12, kElelcejO bEU) t Fesegode& FenO Fesi( Sonireee& oa Joirice& FKsK bE* B& kEsiKa Fna DoeeeI Horeldogea DerogeleeecI dO Forioecilea
MedehdejO, Sene& Horiyelda dO ForolceeeO Fca SeUa Do* t bE* Uea Dedegelje% t.
4, 13, kEsiKa Biria FrkEt Ua Uea Hogocegea dO HeolI bE* Joibsiyerehsea Fca Bsooa Feji&, FelbEa Dosiye& DebEeo* FrkuleK iI Horieele% t.
DeB. Doiso$ Jerocegololda, SeehKO DeI HolBgedeI YosO JoiI Ua Zegerdel)T
5, 1, kEsiKa Folo_ oa YekEt Hore& Fca bEdoleeesea Jiro^ oa DegegO DoeeeI Ua Ji& oa bEdoleeedeeesea Doiso$ oa Kiriyea dO FoUla
Fejille) t JI bEa Doilob;ea Doiso$ Uea Foi* t Fesi( DeI FodorioeeeO FKrkEt Kiliye% t.
5, 2, kEsiKa FoibE* DO Hobuyerileeedeeesea Doiso$ I Jorigolelda Ua BsO bE* JerocegoleeO iI Horieele% t.
Jirgo)T. KiroehkEt Forol) t Ua MedeKlkEt DeI HolBgedeI YosO JoiI Ua Zegerdel)T
6, 1, kEsiKa KiroehkEt, Forol) t Ua MedeKlkEt iI HeolI DoeedegemjI dO Jigeeesea Hogocegea dO Biria, Foinea Joi$ GergejO
MedeKlo% t. Fna Fesegode& dO YosO JoiI, Sekul) t Herigocel) t Ua bEUehgb Ua HoriI t / cineeesida << bEUehgb Ua HoriI t >> kEK / kunelda
Delbu% t.
6, 2, kEsiKa Biria FrkEt Ua Uea Hogocegea dO HeolI bE* Joibsiyerehsea FelbEa Dosiye& Hebsoroa KiiceoekEhsea Fca FoleeO Forol) t Ua
kEmjiI t FinO kEsiKa O Ji& oa Foiedosoa Celieit oa 40 HobuA Fca kEdoreK FoikEI bEUbE& Joku% t.
6, 3, kEsiKa FirkEoa oa BlbEsore& I DekEhsileKlK, Foyoa O Kihji& dO HobuA NemerI ForogoleeO Joril) t bE* YeriI t kuK, FileoekE& DelbueeO,
FoiKle&, No^ bucihsea O bEa DoilokEt Formesigole& FebcO BleeO BikEoa FneK Forol) t bEa KiroehkEt, Forol) t Ua MedeKlkEt dO JebE& Doseee% t.
Dolo)T. FelbEa Domilelda DeI HolBgedeI YosO JoiI Ua Zegerdel)T
7, 1, Folo_ oa YekEt Hore& oa Dero) t Ua Joibsiyere& FoikEI bE* Jese( oa Geje*, DeKa O HeriI t bEUgolol) t, DeKecilea GedegedO,
DodogedO Ua FejO FeeeoI Ua NikEja, bEUgolol) t, FirkEa O Jerode& Ue* GedegedO dO JorcieeO iI Horieele% t.
7, 2, kEsiKa FelbEa Domilelda bE* GedegedO dO FejilleeeO degea bEdoleeedeeesea fodoridomjI, Cih;e& I Ciehda bErimdele% t.
7, 3, kEsiKa GedegedO Folo_ DO FelbEa Domilelda bE* FejilleeeO Hogocegea degea Moehgo& Folo_ oa Ne* t KiedO dO HersI FelibEt FoUledo&
GergeeeO FoikEI bEUjO, dip;omeDA YosO iI ciehda bErimdeleeeO FKrkEt DeI.
7, 4, kEsiKa Fereoa Doimea O bEa FlcI Ua HobuA dO GedegedO, DodogedO dO HobuA Ua Jiro^ Ue* JorcieeO, FelbEa Domilelda bE* FejilleeeO degea
FkEt Foroa, Folo_ oa YekEt Hore& oa Ne* t KiedO iI Frkumlea DekEdole% t.
Neima. Zeehne&, bEleit Doreseee& Kiliyea FebEeO DeI HolBgedeI YosO JoiI Ua Zegerdel)T
8, 1, Moehgo& folo_ oa YeroehkEUlehcI, Folo_ oa YekEt Hore& oa Dero) t Ua Joibsiyere& FoikEI bE* GedegedO Foroa O DoirO Ua DekEdO
Cola, Fodoa Mwde& , DoirO Ua Bsooa Zeehne& FebEeO iI Horieele% t.
8, 2, kEsiKa Biria FrkEt bEa kErehjiKlK dekEa Fesi( Sonireee& FenO KiedehdeK DodogedO, GedegedO Ua FirkEa, HeolI Ua FdekEoa DO HeolI
BsO DebEgO bEiide& FolgoeeO, FoikEsea DokureeeO, Femelelda FoihK, bEleit , Zeeit HeremjI, KiehkElelda DeI FoUlecilekEt, JikEla FebEeO, FseK&T FdekE*
I KiseK, ZegerdeeeO Je^ Ue* FdA oa Bloa FdA oa BsO FrkEt FoljO FebEeO iI Horieele% t.
8, 3, kEsiKa FrkEt Mede& oa Uea Kiriyea dO kunea ZelgejO bEii) t bEUgolol) t, FelbEa Dosiyeldea Fca bElea MoiehK Bloa MoiehK bE*
FoinelehdeK FoinedO JoUle_, Foi% t DoiloBrI FoikEI bE* FoUlecilekEt FebEeO JI Horieele% t.
YisO. SoehgogolI Ua Sordelcilegea O FoiIT bE* bErimdeleeeO YosO JoiI Ua Zegerdel)T
9, 1, kEsiKa Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa dO SoehgoeedeeeO Fca bEa Fmo% t Foqqzo* Bisa dO FoibE* oa Ne* t DekE* t bEehkuA Ua Deehsa
NekEkElkEhsea, MoiehKa KiroehkEt bEUrisigoloeesea, GedegedO Folo_ DO KidelK, FoilO KidelK KiroehkEt Foimcilehsea, HobuA NeUleKlK Je^ Ue* HeolI Ua
FdekEoa FKskEa bEUgoloeesea B& HolBeedeeeO bEUgolol) t dO Forioecilea MedeKlo% t. Fna FinO Ne* t DebsihcI Ua Hemiyero& BiKI FdekEoa DO NikEa FedelI
Hemiyero% t.
9, 2, kEsiKa Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa Ue* SoehgoeedeeeO Fca bEa Fmo% t Folo_ oa YekEt Hore& oa DoeeeI HeolI Ua 42 doge* JoU& oa
42, 1 - dO Jigeeesea Fca Bsooa Feji&, FelbEa Dosiye& FrkulejO bEUeesea B& kEsiKa O Deehgeri( FrKK Fca bEa Fmo% t DoeeeI Ua Feji&, FelbEa
Dosiye& Fca bEa CilokElehdeK SUoeBrI Gergegoloeesea bEii% t.
9, 3, kEsiKa HolBeedeeeO HeolI dO Jigeeesea Jiro^ oa DegegO SoehgogolI dO Ne* t DebsiK Dokuyeldo& dO Biria FrkEt bEa kErehjiKlK DeI FinO
HolBeedegoloa Folgoeesea Feji& oa bEUrI, SeehKO Ua FkuA FKsBrI, HolB) t, MedekEle&, bErimda buciit , DekEkEBrI Ua kErehse&, DoirO Ua
FoimcI Ua Bsooa FdA JoU& I SoehgogolI Ua Sordelcilegea O Feji& dO FesieeleeeO iI Horieele% t.
FerbEt. Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& I Silgea SUoeBrileK
10, 1, bEUehgO Ua HoriI t kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& DeI HolBgedeI DeregekuA Gomode&, MedekEle&, Kiselda iI Kiliyea FeB% t :
10, 1, 1, Folo_ oa YekEt Hore& oa Dero) t Ua Ne* t DekE* t FirkEoa, HeolI Ua FdekEoa Fca kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& DeI
HolBgedeI buciit Ue* FireKlohsea Gomode&, MedekEle&,
10, 1, 2, bEUehgO Ua Horiyea dO FirkEa, HeolI Ua FdekEoa Fca buciit Ue* FireKlohsea Gomode&, MedekEle&,
10, 1, 3, Feb;i) t, Fesi( Sonireee& oa Joirice& DeI kEjO FoUlegeeedeeeoUca NoiKce& bEUde& FKsbE& kEsiKa bEUehgO Ua
Horiyea dO SilgegoleeO bE* buciit Ue* Heedoeesea Kiselda,
10, 1, 4, Folo_ oa YekEt Hore& oa Deme) t Ua Geje* Fca Gergeeesea MedekEt, DeUloa.
10, 2, bEUehgO Ua HoriI t kEsiKa O Yosb JoiI Ua Joirice& DeI HolBgedeI Gomode&, MedekEle& I FirkEoa Fca DoirO Ua bEUgolol) t,
FelbEa Dosiyeldea dO Gergeeesea frKde&, Gomode& I SUoeBrileK DoeeeI HeolI8, Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Doiri^ oa DegegO
kunea SUoeBrile% t.
10, 3, yosO JoiI, Sekul) t Hrigocel) t Ua bEUehgb Ua HoriI t DeregekuA FrKde&, Gomode&, MedekEle& I kunea FoijeK FoikEI :
10, 3, 1, Ne* t, Heyi(, Ge* oa Foisoit FoikEI FrKde&, Gomode&, MedekEle& I Folo_ oa YekEt Hore& oa Dero) t, bEUehgO Ua
Horiyea Fca kunea FoijeK FoikEI bE* Bcege% t,
10, 3, 2, kEsiKa Deehgeri( FrKjO, Biria FrkEt FinO kErehjijO Fkulehsea Fca FmonekuA Hogocegea dO Geroeesea YosO JoiI Ua
Joirice& oa Fesegode& Ue* Heedoeesea Gomode&, MedekEle&,
10, 3, 3, kEsiKa O Ne* t KiedO iI Folea NeUda Ua MedekEle& oa kErehse& Ue* Godogea Doromjileeesea Fesegode& Ue* FrkEt FinO
Joiricehdehsea FdekEoa Fca Bsooa FdekEoa oa FireKlohsea Gomode&, MedekEle&,
10, 3, 4, kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& DeI HolBgedeI DoeeeI Ua Fesegode& Ue* Fmo% t FinO HeedojO, FelbEa Yosoa O
HerigO FeBeesea B&,
10, 3, 5, kEsiKa YosO JoiI Ua Joirice& Gergeeesea kEjO FoijejO kEb;e& oa Hore& kujO, Fereoa Doimea Fca bEa FelbEa YosO bE*
Fegocilelda Goyoeesea B&,
10, 3, 6, kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& oa Fesegode& FenO HeolI, kunelda Ua bEUgolol) t dO SilgeeedejO bEU) t
Dokuyeldo& dO,
10, 4, kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& DeI HolBgedeI Gomode&, MedekEle& I bEUehgO Ua Horiyea O Dero) t Kiliyea FebcO bEUehgO Ua
Horiyea O FelI NikEt kEsiKa dO kunegoleeO bE* SiljiKlo% t=
10, 4, 1, kEsiKa Gomode&, MedekEle& dO HolBeedeeesea kEsiKa DeI FegoljejO, DeUlBrI, Sene& I SonoscO Demdek;e& KidolK,
10, 4, 2, kEsiKa Zegerdel) t DeI kEjO FoijebE& HolBeedeeeO bEUgolol) t Fca bErimda buciit, DeUlBrI, Bsooa Leb;e) t
MeDwrie& I GergegoljO FebEeO,
10, 4, 3, kEsiKa Zegerdel) t DeI kEjO FoijebE& Folo_ oa YekEt Hore& oa Deme) t Ua Geje* Fca HolBeedeeeO MedekEt,
MedekEle& I GrgegoljO FebEeO.
10, 5, Silgelda Ua YeBca dO kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& oa SiejI bEUde& FenO YosO JoiI Ua Herigocel) t DogeceeeO bE* FoikEI B&
Silgelda Ua doieit I Foiedosolea bEUehgb Ua Horiyea O Dero) t DoeeeI Ua kEsiKa I DegodejO Fegoljea Joib;ekEt FoihK% t.
10, 6, Silgelda Ua YeBca dO Gomode&, MedekEle& dO Doredoeesea kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& oa Fesegode& I bEUehgO Ua Horiyea O
Horeldogea Ue* kElelceKlK Zegerdel) t DeI kEjO FoijebE& Silgelda Ua doieit I bEUehgO Ua Horiyea O Dero) t dO Denilcegolo% t.
10, 7, DeregekuA Dokuyeldo& dO Folo_ oa YekEt Hore& oa kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& oa Fesegode& I bEUehgO Ua Horiyea O Hore& dO
ForogoleeO bEt bEUehgO Ua Horiyea O Hore& I Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O DUt oa DoeeeI HeolI dO Jigeeesea Jiro^ oa DegegO
YeBgolo% t=
10, 7, 1, Folo_ oa YekEt Hore& oa DoeeeI HeolI Ua 8, 1, 25 - dO Jigeeesea KiroehkEt, Forol) t Ua MedeKlkEt JI Biria
FrkEt Ua Hogocegea dO JokueeO Jiro^ oa DegegO 2 bEt DeKa Fca DekEhsI Fode) t Foinea Joi$ GergejO FoihKkEt FoikEI B&,
10, 7, 2, Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O DUt oa DoeeeI HeolI Ua 18, 1- dO Jigeeesea Herigocel) t JI
Horeldogea DerogeleeecI Fca DoeeeI Ua Ji& dO 3 bEt DeKa Fca DekEhsI Fode) t Noeedegoloeesea B&,
10, 7, 3, KiedooekEa FoijeK Sildegea FoikEI bE* Cigolgea O NikEdohsea, bEUehgO Ua, DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea I
DoeeeI Ua Ji& dO Horeldogea O / Ceku^ / Fireca dO BirioekEKlohsea doieit Ue* Hocoroeesea ByO Desoloeesea Ce( FenO Feji& oa 5 Fdo* oa Ce( Fca
DekEhsI Geroeesea B&.
10, 8, Fna Doiri^ oa 10, 7, 1 - dO Jigeeesea KiroehkEt Forol) t Ua MedeKlkEt Feb;i)T DeI DemeceK Geje* Fca FireKlohsea MedekEle&
Ue*, 10, 7, 2- dO Jigeeesea Herigocel) t FenO DoeeeI Ua Fdo* oa NikEdohsea, bEUehgO Ua , DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea O Demdek;e& Ue*,
10, 7, 3 - dO Jigeeesea Fireca Ua BirioekE& FinO Folo_ oa YekEt Hore& oa Deme) t Ua Geje* Fca Gergeeesea FelbEa Yosoa O bErimda bE* bEdolegeji% t.
10, 9, kEsiKa dO Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O DUt oa DoeeeI HeolI Ua 18, 1- dO Jigeeesea Herigocel) t
KiliyelkEhsea DoeeeI Horeldogea O Demdek;e&, kEsiKoa oa Horeldogea O Fireca Ua MedekEle& I Horeldogea Jokuyea bEUgoleeO kElde_ Fca Se* t BirI
bEUehgO Ua Horiyea dO FireKlo% t.
10, 10, kEsiKa O Cigolgea O NikEdohsea, bEUehgO Ua, DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea O Fireca dO BirioekEKloa, Horeldogea Ue*
Fesegode& kElelceK, Sene& Horiyelda dO Forolceeesea FidebkuA Ua De& t bE* YosO JoiI, Sekul) t Herigocel) t Ua bEUehgO Ua Horiyea O Dero) t Cigolgea O
NikEdohsea, bEUehgO Ua, DedA, Doi* Horiyea O Horeldogea dO ForolceeeO degea DenilcegoljO Blo% t.
FerbEa NikEt. YosO JoiI Ua Zegerdel) t JI Joiricehsea Dokuyeldo& dO KiliyelkEK Herigocel) t
11, 1, bEUehgO Ua HoriI t kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& Gergeeesea DoeeeI Gomode&, MedekEle& I Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa
DoeeeI, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O DUt oa DoeeeI HeolI dO Jigeeesea Jiro^ oa DegegO kElelcejO YosO JoiI Ua Joirice& oa
SiejI bEUde& I Heregeljea DeregekuA Sekul) t Ua Herigocel) t Noeedegolo% t :
11, 1, 1, Senegol) t FoihK,
11, 1, 2, Fegocile& GoyoeeO JI FKrkEt BlgeeeO,
11, 1, 3, FelbEa Dosiye& oa Celieit oa kEmjiI t JI 6 Se* t Kirde& t Hogoce) t bE* 20 Kirde& t HobuA bE* bEgoregoleeO.
11, 2, Fna Doiri^ oa 11, 1- dO Jigeeesea Herigocel) t JI bEUehgO Ua Horiyea O Doeedege& Ue* Noeedegolo% t.
11, 3, kEsiKa Fna Doiri^ oa 11, 1, 2 - dO Jigeeesea Herigocel) t KiliyeK SUoeBrI Geroeesea Fdo* Fca HoUsI Feji& oa 5 Fdo* oa
Dodo* t SeUa Do* t bE* Uea bEyeleKljO, Fna DoeeeI JI bEa YosO JoiI, Sekul) t Herigocel) t Ua bEUehgO Ua Horiyea dO buciit Ue* MedehdeK
FKrkEt DeI. kErbEt Fna FKrkEt bEa bEyeleKlokEt FoikEI B& YosO JoiI, Sekul) t Herigocel) t Ua bEUehgO Ua Horiyea O Dero) t, kEsiKa DoeeeI Ua
kEsiKa dO Noeedegoloeesea YosO JoiI Ua Herigocel) t JI bEyeleKlokEt FoikEI De& t bE* Folea NeUda dO FelbEa YosO bE* MedekEle% t.
14, 4, kEsiKa dO Fna Doiri^ oa 11, 1, 3 - dO Jigeeesea Herigocel) t Noeedegoloeesea DoeeeI YosO JoiI, Sekul) t Herigocel) t Ua
bEUehgO Ua Horiyea O Doeedege& I Folo_ oa YekEt Hore& oa Dero) t dO KirkEKlo% t.
11, 5, kEsiKa O YosO JoiI Ua Joirice& oa kE^ kEmjiI t FinO kEmdO kEreit oa Bloa Feb;i) t Ua SiejI DeI B& bEUehgO Ua Horiyea O kEsiKoa oa
FoleehkuA Ua Sene& Ue* Heriyele& oa DegegO HolBeedeeeO bEUgolol) t dO FelbEa buciit Ue* SiljiKlo% t.
11, 6, Fna Doiri^ oa 11, 1 - dO Jigeeesea Herigocel) t JI kEsiKa dO Noeedegoloeesea De& t bE* Folo_ oa YekEt Hore& oa FelbEa
Yosoa O Ceku^ HegodesO dO Folo_ oa YekEt Hore& oa Deme) t Ua Geje* oa kEb;e&, MedekEle&, Folea NeUda DeI HerilceeeO kElde_ Feji& oa 5 Fdo* oa
Dodo* t NeUdele% t.
11, 7, kEsiKa O FoUledohsea YosO JoiI Ua Joirice& dO Fna Biloit DO Jigeeesea Herigocel) t Ua Doiro& I DebEeordegoloa NoeedegoleeO
FoikEI.
11, 8, YosO JoiI Ua Joirice& I FilereKlohsea Fca HoUsI 6 Se* t, Joirice& Gergeeesea Fca HoUsI 1 Ji& oa Hogoce) t FoiehkErehsea
B& kEsiKa dO 11, 1 - dO Jigeeesea Herigocel) t NoeedegoljO BleeO FoikEI.
11, 9, bEUehgO Ua Horiyea O Horeldogea Ue* kEsiKa dO YosO JoiI Ua Herigocel) t KliyelkEhsea FseK, kErkua SUoeBrilehsea De& t bE*
Gomode&, MedekEle& Gergeeesea FirkEa, bEUgolol) t dO FelbEa buciit Ue* HerigO FoihK% t.
FerbEa Hoye*. Bsooa
12, 1, Fna Doiri^ oa kErehjilda JI YosO JoiI, Sekul)T Herigocel)T Ua bEUehgO Ua HoriIT HerigocejO, kunelda DelbujO Fejille%T.
12, 2, bEUehgO Ua HoriIT FenO FrkuleK Fesegode& oa Uea Kiriyea O DodoreeeI Fesegode& Ue* Neribcileeesea Jiro^ I bEdolea MoirdeKljO
Blo%T.
- - - 0 - - -
JEKlda NoKoa :
1, Moehgo& Folo_ oa foiedosoa HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 1992 Foa O 01 doge* DO NeUdelehdehsea.
2, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2020 Foa O 22 doge* DO NeUdelehdehsea.
3, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa Cigolgea O Horeldogea O Diit oa DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2020 Foa O 22 doge* DO NeUdelehdehsea.
4, Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa SoehgogolI Ua DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2019 Foa O 49 doge* DO NeUdelehdehsea.
5, DoirO Ua FelbEa O DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2018 Foa O 01 doge* DO NeUdelehdehsea.
6, Feb;i)T Ua FserK HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2006 Foa O 35 doge* DO NeUdelehdehsea.
7, NeUda Ua FelbEa dO NeUda Ua Bloa HobuA Ua Fesi( Sonireee& I JokucegoleeO, Fesi( Sonireee& oa Joirice& Fca Forioecilea SerkEUleK DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 2012 Foa O 08 doge* DO NeUdelehdehsea.
8, FirkEoa Fca DoirO Ua bEUgolol)T, FelbEa Dosiyeldea dO Gergeeesea FrKde&, Gomode& I SUoeBrileK DoeeeI HeolI << DoirO Ua MedekEle& >> FmkuoekE& oa 1995 Foa O 07 doge* DO NeUdelehdehsea.