Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар 2024 онд баримтлах үндсэн чиглэл батлах тухай № 99
2023 оны 11 дүгээр Улаанбаатар
сарын 23-ны өдөр Дугаар 99 хот
Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар 2024 онд баримтлах үндсэн чиглэл
батлах тухай
Монгол Улсын Үндсэн хуулийн Хорин тавдугаар зүйлийн 1 дэх
хэсгийн 7 дахь заалт, Төв банк /Монголбанк/-ны тухай хуулийн 10 дугаар зүйлийн 2 дахь хэсгийг үндэслэн Монгол Улсын Их Хурлаас ТОГТООХ нь:
1.“Төрөөс мөнгөний бодлогын талаар 2024 онд баримтлах үндсэн
чиглэл”-ийг хавсралтаар баталсугай.
2.Доор дурдсан арга хэмжээ авч хэрэгжүүлэхийг Монгол Улсын
Засгийн газар /Л.Оюун-Эрдэнэ/, Монголбанк /Б.Лхагвасүрэн/, Санхүүгийн зохицуулах хороо /Д.Баярсайхан/-нд тус тус даалгасугай:
1/орон сууцны ипотекийн хөтөлбөрийг Засгийн газар
шилжүүлэн авах хүртэлх хугацаанд хөтөлбөрийн тасралтгүй байдлыг хангаж, зээлийн эргэн төлөлтөөс санхүүжүүлэх;
2/орон сууцны ипотекийн хөтөлбөрийн хүрээнд олгох
зээлийн нийт эх үүсвэрийг нийслэл, орон нутагт тэгш, хүртээмжтэй хуваарилах.
3.Энэ тогтоолын биелэлтэд хяналт тавьж ажиллахыг Монгол
Улсын Их Хурлын Эдийн засгийн байнгын хороо /Ц.Цэрэнпунцаг/-нд үүрэг болгосугай.
Монгол Улсын Их Хурлын 2023 оны
99 дүгээр тогтоолын хавсралт
1.Мөнгөний болон макро зохистой бодлогын хүрээнд:
1.1.Хэрэглээний үнийн индексээр хэмжигдэх инфляцыг дунд
хугацаанд +/-2 нэгж хувийн интервалд 6 хувь орчимд тогтворжуулахад чиглэсэн мөнгөний бодлогыг зах зээлийн зарчимд тулгуурлан хэрэгжүүлнэ.
1.2.Инфляцыг онилох мөнгөний бодлогын тогтолцоог бэхжүүлж,
мөнгөний бодлогын үр нөлөөг нэмэгдүүлэхэд шаардлагатай дэд бүтэц, нөхцөлүүдийг сайжруулна.
1.3.Эдийн засгийн тогтвортой өсөлтийг хангаж, ажлын байрыг
нэмэгдүүлэхэд дэмжлэг үзүүлэх зорилгоор бизнесийн зээлийг нэмэгдүүлэх, хэрэглээний зээлийн хэт өсөлтөөс сэргийлэх арга хэмжээг авч хэрэгжүүлнэ.
1.4.Төгрөгийн гадаад валюттай харьцах ханш нь макро эдийн
засгийн суурь нөхцөлтэй нийцэн уян хатан тогтох зарчмыг баримтална.
1.5.Макро-санхүүгийн харилцан нөлөөг харгалзан, санхүүгийн
системд эрсдэл хуримтлагдахаас сэргийлэхэд чиглэсэн макро зохистой бодлогыг мөнгөний бодлоготой оновчтой хослуулан хэрэгжүүлнэ.
1.6.Инфляцыг онилох мөнгөний бодлогын тогтолцоонд нийцтэй
байдлаар Төв банкны олон нийттэй харилцах харилцааг боловсронгуй болгоно.
2.Банкны салбарын тогтвортой байдлын хүрээнд:
2.1.Гадаадын банкны бие даасан салбар, нэгжийг дотоодын
санхүүгийн салбарт нэвтрүүлж, санхүүгийн хүртээмжийг нэмэгдүүлж, банкны салбарын тогтвортой өсөлтийг хангана.
2.2.Банкуудын зохистой засаглалыг сайжруулж, эрсдэлийн
удирдлагыг оновчтой болгох хүрээнд банкны үйл ажиллагаанд учирч болзошгүй голлох эрсдэлийг дотооддоо үнэлэх тогтолцоог бүрдүүлнэ.
2.3.Мөнгө угаах, терроризмыг санхүүжүүлэхтэй тэмцэх үндэсний
хөтөлбөр, үйл ажиллагааны төлөвлөгөөний хэрэгжилтийг хангахад бусад холбогдох байгууллагуудтай хамтран ажиллана.
2.4.Банкнаас жижиг, дунд бизнест олгосон зээлийг ангилах,
ангилал дээшлүүлэх, түүний бүтцийг өөрчилж, дахин санхүүжүүлэх зохицуулалтыг эрсдэлд суурилсан хяналт шалгалтын зарчимд тулгуурлан уян хатан болгох ажлыг судлан шийдвэрлэнэ.
3.Санхүүгийн захын дэд бүтэц, түүний институцийг бэхжүүлэх
хүрээнд:
3.1.Хил дамнасан худалдааны цахим хөтөлбөр, тооцоо болон
финтект суурилсан шинэ бүтээгдэхүүн, үйлчилгээний хөгжлийг дэмжиж, төлбөрийн системийн хяналтын чиг үүргийг хэрэгжүүлнэ.
3.2.Их өгөгдлийн хүрээнд ногоон, тогтвортой санхүүжилтийн үр
дүнг хэмжих, тайлагнах, баталгаажуулах нэгдсэн системийн хөгжлийг дэмжин ажиллана.
3.3.Тогтвортой хөгжлийн зорилтын таксономид органик хүнсний
тариалалт, үйлдвэрлэлийн үйл ажиллагааг тодорхой тусгаж, төрийн дэмжлэгтэй хэрэгжиж буй зээл, санхүүжилтийн хөтөлбөрүүдийн багцын тодорхой хэсгийг тухайн таксономитой уялдуулан ногоон, тогтвортой зээл гаргадаг болох чиглэлээр санхүүгийн байгууллагуудтай хамтран ажиллана.
3.4.Олон нийтийн санхүү, эдийн засгийн боловсролыг дээшлүүлэх
үйл ажиллагааны цар хүрээг нэмэгдүүлнэ.
3.5.Банкны салбарын эрх зүйн шинэтгэлийг үргэлжлүүлж, зээлийн
мэдээллийн зохицуулалтыг боловсронгуй болгоно.
---о0о---
᠒᠐᠒᠓ ᠣᠨ ᠤ᠋ ᠑᠑ ᠳ᠋ᠤᢉᠡᠷ ᠰᠠᠷ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠒᠓᠆ ᠤ᠋ ᠡᠳᠦᠷ ᠳ᠋ᠤᠭᠡᠷ᠙᠙ ᠤᠯᠠᠭᠠᠨᠪᠠᠭᠠᠲᠤᠷ ᠬᠣᠲᠠ
ᠲᠥᠷᠦ ᠡᠴᠡ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠠᠯ ᠡ ᠪᠠᠷ ᠒᠐᠒᠔ ᠣᠨ ᠳ᠋ᠤ
ᠪᠠᠷᠢᠮᠲᠠᠯᠠᠬᠤ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠴᠢᢉᠯᠡᠯ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠬᠤ ᠲᠤᠬᠠᠢ
ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠬᠣᠷᠢᠨ ᠲᠠᠪᠣᠳᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠑ ᠳ᠋ᠡᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠦ᠋ᠨ ᠗ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᠵᠢᠭᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠲᠥᠪ ᠪᠠᠩᠻᠢ /ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠪᠠᠩᠻᠢ/᠆ ᠢᠢᠨ
ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠬᠠᠤᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠑᠐ ᠳ᠋ᠤᠭᠠᠷ ᠵᠦᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠒ ᠳ᠋ᠠᢈᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠢ᠋ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠯᠡᠨ ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠶᠡᢈᠡ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠡᠴᠠ ᠲᠣᠭᠲᠠᠭᠠᠬᠤ ᠨᠢ:
᠑᠂« ᠲᠥᠷᠦ ᠡᠴᠡ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠠᠯ ᠡ ᠪᠠᠷ ᠒᠐᠒᠔ ᠣᠨ ᠳ᠋ᠤ ᠪᠠᠷᠢᠮᠲᠠᠯᠠᠬᠤ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠴᠢᢉᠯᠡᠯ »᠆ ᠢ᠋ ᠬᠠᠪᠰᠤᠷᠤᠯᠲᠠ ᠪᠠᠷ ᠪᠠᠲᠣᠯᠡᠰᠤᠭᠡᠢ᠃
᠒᠂ᠳᠣᠣᠷ ᠠ ᠳᠤᠷᠠᠳᠤᠭᠰᠠᠨ ᠠᠷᠭ ᠠ ᢈᠡᠮᠵᠢᠶ ᠡ ᠠᠪᠴᠤ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᢉᠦᠯᢈᠦ ᠶ᠋ᠢ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ /ᠯᠣ ᠂ᠣᠶᠤᠨ᠆ ᠡᠷᠳᠡᠨᠢ/᠂ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠪᠠᠩᠻᠢ
/ᠪᠢ ᠂ᡀᠠᠭᠪᠠᠰᠦᠷᠦᠩ/᠂ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠣᢈᠢᠴᠠᠭᠤᠯᠬᠤ ᠬᠣᠷᠢᠶ ᠠ / ᠳᠠ ᠂ᠪᠠᠶᠠᠷᠰᠠᠶᠢᠬᠠᠨ/ ᠆ᠳ᠋ᠤ ᠲᠤᠰ ᠲᠤᠰ ᠳᠠᠭᠠᠭᠠᠯᠭᠠᠰᠤᠭᠠᠢ:
᠑/ᠣᠷᠤᠨ ᠰᠠᠭᠤᠴᠠ ᠢᠢᠨ ᠢᠫᠤᠲ᠋ᠧᠻ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠭᠠᠵᠠᠷ ᠰᠢᠯᠵᠢᢉᠦᠯᠦᠨ ᠠᠪᠬᠤ ᢈᠥᠷᠲᠡᠯᠡᢈᠢ ᠬᠤᠭᠤᠴᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ
ᠲᠠᠰᠤᠷᠠᠯᠲᠠ ᠦᢉᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠢ᠋ ᠬᠠᠩᠭᠠᠵᠤ᠂ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢉᠢᠨ ᠲᠥᠯᠦᠯᠲᠡ ᠡᠴᠡ ᠰᠠᠩᢈᠦᠵᠢᢉᠦᠯᢈᠦ;
᠒/ᠣᠷᠤᠨ ᠰᠠᠭᠤᠴᠠ ᠢᠢᠨ ᠢᠫᠤᠲ᠋ᠧᠻ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ ᠣᠯᠭᠤᠬᠤ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠡᢈᠢ ᠡᢉᠦᠰᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠶᠢᠰᠯᠡᠯ᠂
ᠣᠷᠤᠨ ᠨᠤᠲᠤᠭ ᠲᠤ ᠲᠡᢉᠰᠢ᠂ ᢈᠥᠷᠲᠡᢉᠡᠮᠵᠢ ᠲᠡᠢ ᠬᠤᠪᠢᠶᠠᠷᠢᠯᠠᠬᠤ᠃
᠓᠂ᠡᠨᠡ ᠲᠣᠭᠲᠠᠭᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠪᠠᠶᠡᠯᠡᠯᠲᠡ ᠳ᠋ᠦ ᢈᠢᠨᠠᠯᠲᠠ ᠲᠠᠯᠪᠢᠵᠤ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠬᠤ ᠶ᠋ᠢ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠶᠡᢈᠡ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠡᠳ᠋ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠪᠠᠶᠢᠩᠭᠤ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠬᠣᠷᠢᠶ ᠠ
/ᠴᠡ ᠂ᠴᠡᠷᠢᠩᠫᠤᠨᠴᠣᠭ/᠆ ᠳ᠋ᠣ ᠡᢉᠦᠷᢉᠡ ᠪᠣᠯᠭᠠᠰᠤᠭᠠᠢ᠃
ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ
ᠶᠡᢈᠡ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠳᠠᠷᠤᠭ ᠠ ᠭᠣ᠋᠂ᠽᠠᠨᠳᠠᠨᠰᠢᠲᠠᠷ ᠠ
Moehgo& Folo_ oa YekEt Hore& oa Doeedege&
ᠮᠣᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ ᠤ᠋ᠨ ᠶᠡᢈᠡ ᠬᠤᠷᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ
᠙᠙ ᠳ᠋ᠤᢉᠡᠷ ᠲᠣᠭᠲᠠᠭᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠬᠠᠪᠰᠤᠷᠤᠯᠲᠠ
ᠲᠥᠷᠦ ᠡᠴᠡ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠠᠯ ᠡ ᠪᠠᠷ
᠒᠐᠒᠔ ᠣᠨ ᠳ᠋ᠤ ᠪᠠᠷᠢᠮᠲᠠᠯᠠᠬᠤ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠴᠢᢉᠯᠡᠯ
᠑᠂ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠮᠠᠻᠷᠣ᠋ ᠵᠣᢈᠢᠰᠲᠠᠢ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ:
᠑᠂᠑᠂ᢈᠡᠷᠡᢉᠯᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᠦᠨ ᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠢᠨᠳᠧᠻᠰ ᠢᠶᠡᠷ ᢈᠡᠮᠵᠢᢉᠳᠡᢈᠦ ᠢᠨᠹᠯᠢᠶᠠᠼ ᠢ᠋ ᠳᠤᠮᠳᠠ ᠬᠤᠭᠤᠴᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ +/᠆᠒ ᠨᠢᢉᠡᠴᠡ ᠬᠤᠪᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠢᠨᠲ᠋ᠧᠷᠧᠠᠯ ᠳ᠋ᠤ ᠖ ᠬᠤᠪᠢ
ᠣᠷᠴᠢᠮ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠣᠭᠲᠠᠪᠣᠷᠢᠵᠢᠭᠤᠯᠬᠤ ᠳ᠋ᠤ ᠴᠢᢉᠯᠡᢉᠰᠡᠨ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠵᠠᠬ ᠠ ᠵᠡᢉᠡᠯᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠷᠴᠢᠮ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠤᠯᠭᠠᠭᠤᠷᠢᠯᠠᠨ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠑᠂᠒᠂ᠢᠨᠹᠯᠢᠶᠠᠼ ᠢ᠋ ᠣᠨᠢᠯᠠᠬᠤ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠭᠲᠠᠯᠴᠠᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠪᠠᢈᠢᠵᠢᢉᠦᠯᠵᠦ᠂ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠦᠷ ᠡ ᠨᠥᠯᠦᢉᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠮᠡᢉᠳᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠳ᠋ᠦ
ᠱᠠᠭᠠᠷᠳᠠᠯᠭᠠᠲᠠᠢ ᠳᠡᠳ᠋ ᠪᠦᠲᠦᠴᠡ᠂ ᠨᠥᢈᠦᠴᠡᠯ ᠦ᠋ᠳ ᠢ᠋ ᠰᠠᠶᠢᠵᠢᠷᠠᠭᠤᠯᠤᠨ ᠠ᠃
᠑᠂᠓᠂ᠡᠳ᠋ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠲᠣᠭᠲᠠᠪᠣᠷᠢᠲᠠᠢ ᠥᠰᠦᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠬᠠᠩᠭᠠᠵᠤ᠂ ᠠᠵᠢᠯ ᠤ᠋ᠨ ᠪᠠᠶᠢᠷᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠮᠡᢉᠳᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠳ᠋ᠦ ᠳᠡᠮᠵᠢᠯᢉᠡ ᠦᠵᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠵᠣᠷᠢᠯᠭ ᠠ ᠪᠠᠷ ᠪᠢᠽᠢᠨᠧᠰ ᠦ᠋ᠨ
ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠮᠡᢉᠳᠡᢉᠦᠯᢈᠦ᠂ ᢈᠡᠷᠡᢉᠯᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠡᠲᠦ ᠥᠰᠦᠯᠲᠡ ᠡᠴᠡ ᠰᠡᠷᢉᠡᠶᠢᠯᠡᢈᠦ ᠠᠷᠭ ᠠ ᢈᠡᠮᠵᠢᠶ ᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠠᠪᠴᠤ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠑᠂᠔᠂ᠲᠥᢉᠦᠷᠢᢉ ᠦ᠋ᠨ ᠭᠠᠳᠠᠭᠠᠳᠤ ᠸᠠᠯᠦᠲ᠋ᠠ ᠲᠠᠢ ᠬᠠᠷᠢᠴᠠᠬᠤ ᠬᠠᠩᠰᠢ ᠨᠢ ᠮᠠᠻᠷᠣ᠋ ᠡᠳ᠋ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢ ᠨᠥᢈᠦᠴᠡᠯ ᠲᠡᠢ ᠨᠡᠶᠢᠴᠡᠨ ᠤᠶᠠᠨ ᠬᠠᠲᠠᠨ ᠲᠣᠭᠲᠠᠬᠤ
ᠵᠠᠷᠴᠢᠮ ᠢ᠋ ᠪᠠᠷᠢᠮᠲᠠᠯᠠᠨ ᠠ᠃
᠑᠂᠕᠂ᠮᠠᠻᠷᠣ᠋᠆ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠬᠠᠷᠢᠯᠴᠠᠨ ᠨᠥᠯᠦᢉᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠬᠠᠷᠠᠭᠠᠯᠵᠠᠨ᠂ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠢᠰᠲ᠋ᠧᠮ ᠳ᠋ᠦ ᠡᠷᠦᠰᠳᠡᠯ ᠬᠤᠷᠠᠮᠲᠤᠯᠠᠭᠳᠠᠬᠤ ᠡᠴᠠ ᠰᠡᠷᢉᠡᠶᠢᠯᠡᢈᠦ ᠳ᠋ᠦ ᠴᠢᢉᠯᠡᢉᠰᠡᠨ
ᠮᠠᠻᠷᠣ᠋ ᠵᠣᢈᠢᠰᠲᠠᠢ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠲᠠᠢ ᠣᠨᠤᠪᠴᠢᠲᠠᠢ ᠬᠣᠣᠰᠯᠠᠭᠤᠯᠤᠨ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠑᠂᠖᠂ᠢᠨᠹᠯᠢᠶᠠᠼ ᠢ᠋ ᠣᠨᠢᠯᠠᠬᠤ ᠮᠥᠩᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠣᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠭᠲᠠᠯᠴᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ ᠨᠡᠶᠢᠴᠡ ᠲᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠢᠶᠠᠷ ᠲᠥᠪ ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠣᠯᠠᠨ ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠲᠡᠢ ᠬᠠᠷᠢᠯᠴᠠᠬᠤ
ᠬᠠᠷᠢᠯᠴᠠᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠪᠣᠯᠪᠠᠰᠤᠷᠠᠩᠭᠤᠢ ᠪᠣᠯᠭᠠᠨ ᠠ᠃
᠒᠂ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠭᠳᠠᠪᠣᠷᠢᠳᠡᠢ ᠪᠠᠶᠢᠳᠠᠯ ᠤ᠋ᠨ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ:
᠒᠂᠑᠂ᠭᠠᠳᠠᠭᠠᠳᠤ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶ ᠡ ᠳᠠᠭᠠᠭᠠᠭᠰᠠᠨ ᠰᠠᠯᠪᠣᠷᠢ᠂ ᠨᠢᢉᠡᠴᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠳᠣᠲᠤᠭᠠᠳᠤ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠯᠪᠣᠷᠢ ᠳ᠋ᠤ ᠨᠡᠪᠲᠡᠷᠡᢉᠦᠯᠵᠦ᠂ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ
ᢈᠥᠷᠲᠡᢉᠡᠮᠵᠢ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠮᠡᢉᠳᠡᢉᠦᠯᠵᠦ᠂ ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠭᠳᠠᠪᠣᠷᠢᠳᠡᠢ ᠥᠰᠦᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠬᠠᠩᠭᠠᠨ ᠠ᠃
᠒᠂᠒᠂ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠨᠤᠭᠤᠳ ᠤ᠋ᠨ ᠵᠣᢈᠢᠰᠲᠠᠢ ᠵᠠᠰᠠᠭᠯᠠᠯ ᠢ᠋ ᠰᠠᠶᠢᠵᠢᠷᠠᠭᠤᠯᠵᠤ᠂ ᠡᠷᠦᠰᠳᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠤᠳᠤᠷᠢᠳᠤᠯᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠣᠨᠤᠪᠴᠢᠲᠠᠢ ᠪᠣᠯᠭᠠᠬᠤ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠤᠶᠢᠯᠡ
ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠭᠠᠨ ᠳ᠋ᠤ ᠤᠴᠠᠷᠠᠵᠤ ᠪᠣᠯᠵᠤᠰᠢ ᠦᢉᠡᠢ ᠭᠣᠣᠯᠯᠠᠬᠤ ᠡᠷᠦᠰᠳᠡᠯ ᠢ᠋ ᠳᠣᠲᠤᠭᠠᠳᠤ ᠳ᠋ᠠᠭᠠᠨ ᠦᠨᠡᠯᠡᢈᠦ ᠲᠣᠭᠲᠠᠯᠴᠠᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠪᠦᠷᠢᠳᠦᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠒᠂᠓᠂ᠮᠥᠩᢉᠦ ᠤᠭᠠᠬᠤ᠂ ᠲᠧᠷᠷᠣᠷᠢᠰᠮ ᠢ᠋ ᠰᠠᠩᢈᠦᠵᠢᢉᠦᠯᢈᠦ ᠲᠡᠢ ᠲᠡᠮᠡᠴᠡᢈᠦ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠨ ᠦ᠋ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ᠂ ᠤᠶᠢᠯᠡ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠭᠠᠨ ᠤ᠋ ᠲᠥᠯᠦᠪᠯᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢ
ᠬᠠᠩᠭᠠᠬᠤ ᠳ᠋ᠤ ᠪᠣᠰᠤᠳ ᠬᠣᠯᠪᠣᠭᠳᠠᠬᠤ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠯᠭ ᠠ ᠨᠤᠭᠤᠳ ᠲᠠᠢ ᠬᠠᠮᠲᠤᠷᠠᠨ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠨ ᠠ᠃
᠒᠂᠔᠂ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠡᠴᠠ ᠵᠢᠵᠢᢉ᠂ ᠳᠤᠮᠳᠠ ᠪᠢᠽᠢᠨᠧᠰ ᠲᠤ ᠣᠯᠭᠤᠭᠰᠠᠨ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠠᠩᢉᠢᠯᠠᠬᠤ᠂ ᠠᠩᢉᠢᠯᠠᠯ ᠳᠡᢉᠡᢉᠰᠢᠯᠡᢉᠦᠯᢈᠦ᠂ ᠲᠡᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠪᠦᠲᠦᠴᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠥᢉᠡᠷᠡᠴᠢᠯᠡᠵᠦ᠂ ᠳᠠᢈᠢᠨ
ᠰᠠᠩᢈᠦᠵᠢᢉᠦᠯᢈᠦ ᠵᠣᢈᠢᠴᠠᠭᠤᠯᠤᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠡᠷᠦᠰᠳᠡᠯ ᠳ᠋ᠦ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᢈᠢᠨᠠᠯᠲᠠ ᠰᠢᠯᠭᠠᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠷᠴᠢᠮ ᠳ᠋ᠤ ᠲᠤᠯᠭᠠᠭᠤᠷᠢᠯᠠᠨ ᠤᠶᠠᠨ ᠬᠠᠲᠠᠨ ᠪᠣᠯᠭᠠᠬᠤ ᠠᠵᠢᠯ ᠢ᠋ ᠰᠤᠳᠤᠯᠤᠨ ᠰᠢᠢᠳᠪᠣᠷᠢᠯᠡᠨ ᠡ᠃
᠓᠂ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠵᠠᠬ ᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳᠡᠳ᠋ ᠪᠦᠲᠦᠴᠡ᠂ ᠲᠡᢉᠦᠨ ᠦ᠋ ᠢᠨᠰᠲ᠋ᠢᠲ᠋ᠤᠢᠼᠢ ᠢᠢ ᠪᠠᢈᠢᠵᠢᢉᠦᠯᢈᠦ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ:
᠓᠂᠑᠂ᢈᠢᠯᠢ ᠳᠠᠮᠨᠠᠭᠰᠠᠨ ᠬᠤᠳᠠᠯᠳᠤᠭᠠᠨ ᠤ᠋ ᠴᠠᢈᠢᠮ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ᠂ ᠲᠣᠭᠠᠴᠠᠭ ᠠ ᠪᠣᠯᠤᠨ ᠹᠢᠨᠲ᠋ᠧᠻ ᠲᠤ ᠰᠠᠭᠤᠷᠢᠯᠠᠭᠰᠠᠨ ᠰᠢᠨ ᠡ ᠪᠦᠲᠦᢉᠡᢉᠳᠡᢈᠦᠨ᠂ ᠤᠶᠢᠯᠡᠴᠢᠯᠡᢉᠡᠨ ᠦ᠋ ᢈᠥᢉᠵᠢᠯ ᠢ᠋
ᠳᠡᠮᠵᠢᠵᠦ᠂ ᠲᠥᠯᠦᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠢᠰᠲ᠋ᠧᠮ ᠦ᠋ᠨ ᢈᠢᠨᠠᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠴᠢᢉ ᠡᢉᠦᠷᢉᠡ ᠶ᠋ᠢ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠓᠂᠒᠂ᠶᠡᢈᠡ ᠥᢉᢉᠦᢉᠳᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᢈᠥᠷᠢᠶᠡᠨ ᠳ᠋ᠦ ᠨᠣᠭᠤᠭᠠᠨ᠂ ᠲᠣᠭᠳᠡᠪᠣᠷᠢᠳᠡᠢ ᠰᠠᠩᢈᠦᠵᠢᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠦᠷ ᠡ ᠳ᠋ᠦᠩ ᠢ᠋ ᢈᠡᠮᠵᠢᢈᠦ᠂ ᠲᠠᠶᠢᠯᠤᠩᠨᠠᠬᠤ᠂ ᠪᠠᠲᠤᠯᠠᠭᠠᠵᠢᠭᠤᠯᠬᠤ
ᠨᠢᢉᠡᠳᠦᢉᠰᠡᠨ ᠰᠢᠰᠲ᠋ᠧᠮ ᠦ᠋ᠨ ᢈᠥᢉᠵᠢᠯ ᠢ᠋ ᠳᠡᠮᠵᠢᠨ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠨ ᠠ᠃
᠓᠂᠓᠂ᠲᠣᠭᠲᠠᠪᠣᠷᠢᠲᠠᠢ ᢈᠥᢉᠵᠢᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠣᠷᠢᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠠᠻᠰᠣᠨᠣᠮᠢ ᠳ᠋ᠤ ᠣᠷᠭᠠᠨᠢᠭ ᢈᠥᠨᠡᠰᠦᠨ ᠦ᠋ ᠲᠠᠷᠢᠶᠠᠯᠠᠯᠲᠠ᠂ ᠤᠶᠢᠯᠡᠳᠪᠣᠷᠢᠯᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠤᠶᠢᠯᠡ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠭ ᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠲᠣᠳᠤᠷᠬᠠᠢ
ᠲᠤᠰᠬᠠᠵᠤ᠂ ᠲᠥᠷᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠳᠡᠮᠵᠢᠯᢉᠡ ᠲᠡᠢ ᢈᠡᠷᠡᢉᠵᠢᠵᠦ ᠪᠣᠢ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ᠂ ᠰᠠᠩᢈᠦᠵᠢᠯᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᢈᠥᠲᠦᠯᠪᠣᠷᠢ ᠨᠦᢉᠦᠳ ᠦ᠋ᠨ ᠪᠠᠭᠴᠠ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠣᠳᠤᠷᠬᠠᠢ ᢈᠡᠰᠡᢉ ᠢ᠋ ᠲᠤᠬᠠᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠲᠠᠻᠰᠣᠨᠣᠮᠢ ᠲᠠᠢ
ᠤᠶᠠᠯᠳᠤᠭᠤᠯᠤᠨ ᠨᠣᠭᠤᠭᠠᠨ᠂ ᠲᠣᠭᠳᠡᠪᠣᠷᠢᠳᠡᠢ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠭᠠᠷᠭᠠᠳᠠᠭ ᠪᠣᠯᠬᠤ ᠴᠢᢉᠯᠡᠯ ᠢᠶᠡᠷ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠪᠠᠶᠢᠭᠤᠯᠤᠯᠭ ᠠ ᠨᠤᠭᠤᠳ ᠲᠠᠢ ᠬᠠᠮᠲᠤᠷᠠᠨ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠨ ᠠ᠃
᠓᠂᠔᠂ᠣᠯᠠᠨ ᠨᠡᠶᠢᠲᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠩᢈᠦᠦ᠂ ᠡᠳ᠋ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠠᠰᠠᠭ ᠤ᠋ᠨ ᠪᠣᠯᠪᠠᠰᠤᠷᠠᠯ ᠢ᠋ ᠳᠡᢉᠡᢉᠰᠢᠯᠡᢉᠦᠯᢈᠦ ᠤᠶᠢᠯᠡ ᠠᠵᠢᠯᠯᠠᠭᠠᠨ ᠤ᠋ ᠴᠠᠷ ᢈᠥᠷᠢᠶ ᠡ ᠶ᠋ᠢ ᠨᠡᠮᠡᢉᠳᠡᢉᠦᠯᠦᠨ ᠡ᠃
᠓᠂᠕᠂ᠪᠠᠩᠻᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠠᠯᠪᠣᠷᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠡᠷᢈᠡ ᠵᠦᠢ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠰᠢᠨᠡᠳᢈᠡᠯ ᠢ᠋ ᠦᠷᢉᠦᠯᠵᠢᠯᠡᢉᠦᠯᠵᠦ᠂ ᠵᠢᢉᠡᠯᠡ ᠶ᠋ᠢᠨ ᠮᠡᠳᠡᢉᠡᠯᠡᠯ ᠦ᠋ᠨ ᠵᠣᢈᠢᠴᠠᠭᠤᠯᠤᠯᠲᠠ ᠶ᠋ᠢ ᠪᠣᠯᠪᠠᠰᠤᠷᠠᠩᠭᠤᠢ ᠪᠣᠯᠭᠠᠨ ᠠ᠃
---о0о---